BIỂN ĐÔNG HAY ĐÀI LOAN: NƠI NÀO DỄ BỊ CƯỠNG ÉP HƠN?

BIỂN ĐÔNG HAY ĐÀI LOAN: NƠI NÀO DỄ BỊ CƯỠNG ÉP HƠN?

Một câu hỏi mà các nhà chiến lược ngày càng quan tâm là: Nếu Bắc Kinh muốn thay đổi hiện trạng ở khu vực, tại sao phải bắt đầu bằng một cuộc chiến tranh cực kỳ nguy hiểm với Đài Loan, trong khi Biển Đông tồn tại nhiều điểm tiếp xúc mà Trung Quốc có thể gây sức ép từng bước?

Đây không phải là khẳng định rằng Trung Quốc sẽ lựa chọn Biển Đông thay vì Đài Loan. Nhưng về mặt chiến lược, hai không gian này có mức độ rủi ro rất khác nhau.

Đối với Đài Loan, bất kỳ chiến dịch quân sự quy mô lớn nào cũng có thể nhanh chóng biến thành một cuộc đối đầu giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ, đồng thời kéo theo Nhật Bản và những nước khác. Một cuộc đổ bộ qua eo biển cũng là một trong những chiến dịch quân sự phức tạp nhất có thể tưởng tượng: phải giành ưu thế trên không và trên biển, vượt eo biển, đưa lực lượng lên bờ, duy trì hậu cần và sau đó kiểm soát một xã hội có khả năng kháng cự.

Nghiên cứu của IISS năm 2026 về học thuyết quân sự ở châu Á cũng nhấn mạnh rằng một chiến dịch chiếm Đài Loan sẽ đòi hỏi Trung Quốc phải phối hợp hỏa lực tầm xa, phong tỏa, kiểm soát trên không và trên biển, rồi mới có thể tiến tới chiến dịch đổ bộ. 

Một nghiên cứu khác của CSIS, giả định ngay cả trường hợp Trung Quốc đạt được thắng lợi quân sự tại Đài Loan, vẫn đánh giá cái giá kinh tế, tài chính, ngoại giao và chính trị đối với Bắc Kinh có thể rất lớn. 

Đài Loan vì thế là một bài toán “được ăn cả, ngã về không” với mức rủi ro cực lớn.

Biển Đông lại khác.

BIỂN ĐÔNG CÓ MỘT “KHOẢNG XÁM” RỘNG HƠN

Gregory Poling, Giám đốc chương trình Đông Nam Á và Asia Maritime Transparency Initiative của CSIS, đã phân tích rất rõ đặc điểm này.

Theo Poling, Bắc Kinh đã sử dụng hải cảnh, dân quân biển và nhiều công cụ cưỡng ép phi sát thương để từng bước thúc đẩy yêu sách ở Biển Đông, trong khi cố tránh vượt qua ngưỡng dẫn tới chiến tranh công khai. Ông cho rằng Bắc Kinh đánh giá có thể đạt mục tiêu bằng áp lực và sức mạnh phi sát thương, buộc các nước Đông Nam Á dần chấp nhận thay đổi hiện trạng. 

Đây chính là điểm cần đặc biệt chú ý.

Trung Quốc không nhất thiết phải “đánh chiếm Biển Đông” bằng một cuộc chiến tranh lớn.

Một phương thức ít rủi ro hơn về chính trị có thể là:

gây sức ép → duy trì hiện diện → kiểm soát thực tế → tạo sự đã rồi → khiến đối phương quen với hiện trạng mới.

Hunter Stires, nghiên cứu viên của Center for Maritime Strategy và là người tham gia nghiên cứu của RAND về hoạt động vùng xám hàng hải của Trung Quốc, mô tả vấn đề tương tự: Trung Quốc sử dụng các hoạt động hàng hải, kinh tế, mạng và thông tin nhằm đạt mục tiêu chính trị dưới ngưỡng chiến tranh, qua đó tránh kích hoạt phản ứng quân sự quy mô lớn của Hoa Kỳ và các đối tác. 

Đây có thể là điểm khác biệt căn bản giữa Đài Loan và Biển Đông.

Đài Loan:

Một bước lớn → nguy cơ chiến tranh lớn.

Biển Đông:

Nhiều bước nhỏ → nguy cơ chiến tranh ở mỗi bước thấp hơn, nhưng tổng thay đổi theo thời gian có thể rất lớn.

Đó chính là logic của vùng xám.

VÌ SAO BIỂN ĐÔNG CÓ THỂ TRỞ THÀNH “MẶT TRẬN DỄ THỬ” HƠN?

Một khảo sát chuyên gia của CSIS công bố năm 2026 đặc biệt đáng chú ý.

Khi được hỏi khu vực nào có nguy cơ Trung Quốc leo thang quân sự cao nhất trong năm 2026, 43% chuyên gia chọn Biển Đông, trong khi 33% chọn eo biển Đài Loan. CSIS giải thích một phần nhận định này có thể xuất phát từ đánh giá rằng Philippines có năng lực quân sự thấp hơn Đài Loan và một cuộc khủng hoảng ở Biển Đông ít có khả năng lập tức biến thành chiến tranh cường độ cao như một cuộc xung đột quanh Đài Loan. 

Đây là một kết quả khảo sát chuyên gia, không phải dự báo rằng Trung Quốc sẽ tấn công Biển Đông.

Nhưng nó cho thấy một điều đáng suy nghĩ:

Trong nhận định của một bộ phận chuyên gia, Biển Đông có thể là nơi Bắc Kinh dễ thử nghiệm sức ép hơn vì ngưỡng phản ứng quốc tế thấp hơn so với một cuộc tấn công trực tiếp vào Đài Loan.

Và chính vì vậy, Việt Nam không nên chỉ chuẩn bị cho kịch bản “chiến tranh Biển Đông”.

Phải chuẩn bị cho một kịch bản tinh vi hơn:

Biển Đông bị thay đổi từng chút một mà không có một ngày nào được gọi chính thức là ngày bắt đầu chiến tranh.

ĐIỀU ĐÁNG LO KHÔNG PHẢI LÀ “TRUNG QUỐC ĐÁNH BIỂN ĐÔNG”

Cách đặt câu hỏi này đôi khi làm chúng ta nhìn sai vấn đề.

Câu hỏi chiến lược hơn là:

Trung Quốc có thể thay đổi cán cân quyền lực ở Biển Đông bao nhiêu mà không cần phát động một cuộc chiến tranh lớn?

Đây mới là vấn đề của vùng xám.

Gregory Poling ghi nhận rằng trong nhiều năm, hoạt động của hải cảnh và dân quân biển Trung Quốc đã tạo ra những thay đổi thực tế đối với hoạt động đánh cá, khai thác dầu khí và tiếp tế tại một số khu vực tranh chấp. Ông cũng chỉ ra rằng Trung Quốc thường sử dụng các biện pháp cưỡng ép nhưng cố tránh sử dụng vũ lực sát thương ở mức có thể kích hoạt một cuộc chiến lớn. 

Nói cách khác:

Không cần chiếm toàn bộ Biển Đông trong một ngày.

Chỉ cần mỗi năm kiểm soát thêm một chút.

Một ngư trường ít tàu cá hơn.

Một khu vực dầu khí ít hoạt động hơn.

Một bãi đá có thêm hiện diện thường trực.

Một tuyến tiếp tế khó tiếp cận hơn.

Một doanh nghiệp nước ngoài rút lui.

Một thế hệ ngư dân trẻ không còn muốn ra biển.

Những thay đổi nhỏ ấy cộng lại có thể tạo thành một thay đổi chiến lược rất lớn.

VÀ ĐÂY LÀ NƠI NGƯ DÂN TRỞ THÀNH “ĐIỂM CẢNH BÁO SỚM”

Nếu chỉ nhìn bằng bản đồ quân sự, người ta có thể phát hiện một căn cứ mới.

Nhưng người ngư dân có thể phát hiện một sự thay đổi mà vệ tinh chưa chắc phản ánh đầy đủ:

tàu nước ngoài xuất hiện thường xuyên hơn; vùng đánh cá bị thu hẹp; tàu hải cảnh thay đổi cách tiếp cận; các vụ va chạm tăng lên; một khu vực trước đây đi lại bình thường trở nên nguy hiểm.

Vì vậy, một quốc gia biển hiện đại cần xây dựng hệ thống mà trong đó:

ngư dân → dữ liệu → cơ quan dân sự → cảnh sát biển → ngoại giao → chính sách

được kết nối với nhau.

Ngư dân không phải lực lượng chiến đấu.

Nhưng họ có thể là những cảm biến sống đầu tiên của xã hội trên biển.

VIỆT NAM PHẢI CẢNH GIÁC VỚI “CHIẾN THẮNG KHÔNG NỔ SÚNG”

Đây có thể là một luận điểm rất mạnh cho bài viết.

Trong thế kỷ XXI, một quốc gia có thể mất dần không gian chiến lược mà không có một trận đánh lớn nào.

Không có tuyên chiến.

Không có xe tăng vượt biên giới.

Không có thành phố bị oanh tạc.

Nhưng quyền tiếp cận biển giảm dần.

Hoạt động kinh tế giảm dần.

Ngư dân rút dần.

Doanh nghiệp rút dần.

Đối tác quốc tế quen dần với hiện trạng mới.

Và cuối cùng, một thế hệ sau có thể coi điều từng là bất thường như một điều “bình thường”.

Đó là điều Việt Nam phải đặc biệt cảnh giác.

NHƯNG CŨNG KHÔNG NÊN RƠI VÀO TÂM LÝ “ĐÀI LOAN SẼ ĐÁNH, BIỂN ĐÔNG SẼ ĐÁNH”

Một điểm rất quan trọng phải giữ trong bài là không biến phân tích kịch bản thành dự báo chiến tranh.

Hiện nay, giới nghiên cứu cũng nhận thấy một nghịch lý: Biển Đông có thể là nơi dễ phát sinh va chạm hoặc cưỡng ép hơn, nhưng điều đó không có nghĩa chiến tranh Đài Loan trở nên ít nguy hiểm. Khảo sát CSIS năm 2026 cho thấy 41% chuyên gia được hỏi đánh giá nguy cơ xung đột Mỹ–Trung về Đài Loan trong ba năm tới cao hơn so với một năm trước. 

Do đó, Việt Nam phải chuẩn bị hai tầng cảnh giác song song:

Tầng thứ nhất: phòng ngừa và ứng phó với cưỡng ép vùng xám tại Biển Đông.

Tầng thứ hai: chuẩn bị cho những tác động gián tiếp nếu xảy ra một cuộc khủng hoảng lớn quanh Đài Loan.

IISS năm 2026 cũng nhận xét rằng các thủ đô Đông Nam Á vẫn thiếu những kế hoạch có hệ thống cho tình huống xung đột Mỹ–Trung quanh Đài Loan, dù tác động chiến lược của kịch bản này đã được nhận thức ngày càng rõ. 

TẦM NHÌN HƯNG QUỐC: KHÔNG ĐỢI CHIẾN TRANH MỚI GIỮ BIỂN

Từ góc nhìn Hưng Quốc, bài học không phải là Việt Nam phải chạy theo cuộc chạy đua quân sự của các cường quốc.

Bài học là:

Một quốc gia muốn giữ biển phải đủ mạnh để không bị cưỡng ép, đủ khôn ngoan để không bị khiêu khích vào cuộc chiến bất lợi, đủ công nghệ để nhìn thấy thay đổi từ sớm, đủ pháp lý để bảo vệ quyền lợi, đủ kinh tế để chịu được sức ép và đủ ngoại giao để không bị cô lập.

Vì vậy, chiến lược biển của Việt Nam phải đồng thời xây dựng:

Dân mạnh → Ngư dân mạnh → Kinh tế biển mạnh → Công nghệ biển mạnh → Pháp luật mạnh → Cứu hộ mạnh → Ngoại giao mạnh → Quốc phòng đủ mạnh.

Đó là cách biến Biển Đông từ một điểm dễ bị tổn thương thành một không gian mà mọi thay đổi đều phải trả giá chính trị và chiến lược tương xứng.

Và đây chính là chỗ câu chuyện ngư dân Biển Đông nối được với câu chuyện Đài Loan – Mỹ – Trung Quốc – Hùng Cao – ASEAN.

Không phải bằng cách biến ngư dân thành người lính.

Mà bằng cách biến mỗi người sống bằng biển thành một phần của sức mạnh quốc gia trên biển.

Hoàng phong nhã 

Nguồn chiến lược : 

Gregory B. Poling/CSIS về cưỡng ép vùng xám ở Biển Đông; 

Hunter Stires/RAND về hoạt động vùng xám hàng hải;

 IISS Asia-Pacific Regional Security Assessment 2026 về học thuyết chiến tranh và kịch bản Đài Loan; 

Khảo sát chuyên gia CSIS 2026 về các điểm nóng Trung Quốc;

 Nghiên cứu IISS 2026 về tác động của khủng hoảng Đài Loan đối với Đông Nam Á. 

CSIS +4

Read more »

CHIẾN LƯỢC ĐÔNG DƯƠNG VÀ ASEAN: CON ĐƯỜNG CHUYỂN HÓA THẾ BẤT LỢI THÀNH LỢI THẾ CỦA VIỆT NAM

 CHIẾN LƯỢC ĐÔNG DƯƠNG VÀ ASEAN:

CON ĐƯỜNG CHUYỂN HÓA THẾ BẤT LỢI THÀNH LỢI THẾ CỦA VIỆT NAM

"Người khôn không chỉ biết giữ đất của mình, mà còn biết mở rộng không gian sinh tồn của dân tộc mình."

Lịch sử thường không ưu ái những quốc gia nhỏ hoặc những quốc gia nằm giữa các trung tâm quyền lực lớn. Nhưng lịch sử cũng nhiều lần chứng minh rằng những dân tộc biết tận dụng vị trí địa lý, biết liên kết với láng giềng và biết biến thách thức thành cơ hội thường là những dân tộc phát triển bền vững nhất.

Việt Nam là một trường hợp như vậy.

Nằm ở trung tâm bán đảo Đông Dương, trải dài bên bờ Biển Đông, Việt Nam vừa là cửa ngõ hướng ra Thái Bình Dương của lục địa Đông Nam Á, vừa là điểm giao thoa giữa các tuyến hàng hải, thương mại và chiến lược quan trọng của thế giới. Vị trí ấy mang lại nhiều cơ hội phát triển nhưng đồng thời cũng đặt đất nước trước những sức ép địa chính trị kéo dài trong suốt lịch sử.

Ngày nay, khi môi trường quốc tế ngày càng biến động, cạnh tranh giữa các cường quốc ngày càng gay gắt và những thách thức trên Biển Đông tiếp tục hiện hữu, câu hỏi đặt ra là: Làm thế nào để Việt Nam chuyển hóa những bất lợi về tương quan sức mạnh thành lợi thế phát triển lâu dài?

Câu trả lời có lẽ nằm ở việc mở rộng không gian chiến lược của đất nước thông qua hai tầng liên kết quan trọng: Đông Dương và ASEAN.

Đông Dương – Chiều sâu chiến lược của Việt Nam

Trong lịch sử, những quốc gia chỉ dựa vào một không gian sinh tồn hẹp thường dễ rơi vào thế bị động. Ngược lại, những quốc gia có chiều sâu chiến lược thường có khả năng chống chịu tốt hơn trước những biến động bên ngoài.

Đối với Việt Nam, Đông Dương chính là chiều sâu chiến lược ấy.

Việt Nam, Lào và Campuchia không chỉ là những quốc gia láng giềng. Ba nước cùng chia sẻ nhiều dòng sông, hệ sinh thái, tuyến giao thương và lợi ích phát triển. Dòng Mekong không đơn thuần là một con sông mà là mạch sống kết nối vận mệnh của hàng chục triệu cư dân trong khu vực.

Trong nhiều thế kỷ, sự ổn định của Đông Dương luôn gắn liền với sự ổn định của Việt Nam.

Ngày nay, các hành lang kinh tế Đông – Tây, các tuyến giao thông kết nối Thành phố Hồ Chí Minh với Phnom Penh, các tuyến đường nối với Viêng Chăn, cùng các dự án hợp tác năng lượng và logistics xuyên biên giới đang từng bước tạo nên một không gian kinh tế liên kết chặt chẽ hơn.

Điều đó mang ý nghĩa chiến lược rất lớn.

Lào là quốc gia không giáp biển. Một phần quan trọng hàng hóa của Lào muốn tiếp cận thị trường thế giới phải đi qua các cảng biển Việt Nam.

Campuchia cũng có nhu cầu ngày càng lớn về kết nối hạ tầng, thương mại và logistics.

Ở chiều ngược lại, Việt Nam có thêm một không gian kinh tế rộng lớn hơn, một thị trường mở rộng hơn và một môi trường an ninh ổn định hơn.

Nếu biết khai thác hiệu quả, Việt Nam có thể trở thành cửa ngõ hàng hải của toàn bộ bán đảo Đông Dương.

Đây không phải là điều chưa từng xảy ra trong lịch sử.

Từ thế kỷ XVII, các chúa Nguyễn đã sớm nhận ra giá trị của thương mại biển. Những thương cảng như Hội An từng là điểm hội tụ của tàu buôn từ Nhật Bản, Trung Hoa, Đông Nam Á và phương Tây.

Ngày nay, các cảng biển Hải Phòng ở miền Bắc, Đà Nẵng ở miền Trung, Cam Ranh ở Nam Trung Bộ, cùng hệ thống cảng Thành phố Hồ Chí Minh – Cái Mép – Thị Vải ở phía Nam có thể đảm nhận vai trò tương tự nhưng ở quy mô lớn hơn rất nhiều.

Nếu được kết nối hiệu quả với hệ thống đường bộ, đường sắt và các hành lang kinh tế xuyên Đông Dương, những cảng biển này không chỉ phục vụ nền kinh tế Việt Nam mà còn trở thành cửa ngõ ra thế giới cho hàng hóa từ Lào, Đông Bắc Thái Lan và một phần Campuchia.

Khi đó, Việt Nam không chỉ là một quốc gia ven biển mà còn trở thành trung tâm logistics của bán đảo Đông Dương.

Giá trị chiến lược của đất nước sẽ không chỉ nằm ở hơn ba nghìn cây số bờ biển, mà còn nằm ở khả năng kết nối không gian lục địa Đông Nam Á với các tuyến hàng hải quốc tế.

ASEAN – Không gian mở rộng chiến lược

Nếu Đông Dương là chiều sâu chiến lược thì ASEAN chính là không gian mở rộng chiến lược.

Khi gia nhập ASEAN năm 1995, Việt Nam đã thực hiện một bước chuyển có ý nghĩa lịch sử.

Từ vị thế tương đối cô lập sau nhiều thập niên chiến tranh, Việt Nam trở thành một phần của cộng đồng khu vực năng động hàng đầu thế giới.

Ba mươi năm qua đã chứng minh tính đúng đắn của lựa chọn đó.

ASEAN không chỉ mở ra thị trường rộng lớn cho hàng hóa Việt Nam mà còn thu hút đầu tư, công nghệ và tạo điều kiện để Việt Nam hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế toàn cầu.

Quan trọng hơn, ASEAN tạo ra sức mạnh tập thể.

Trong một thế giới mà các cường quốc ngày càng cạnh tranh quyết liệt, các quốc gia vừa và nhỏ khó có thể bảo vệ lợi ích của mình nếu đứng riêng lẻ. Nhưng khi cùng hành động trong một khuôn khổ chung, tiếng nói của họ có trọng lượng lớn hơn nhiều.

Đó chính là lý do ASEAN vẫn duy trì được vai trò trung tâm trong cấu trúc khu vực suốt nhiều thập niên qua.

Đối với Việt Nam, ASEAN không chỉ là một tổ chức khu vực.

ASEAN là vành đai ổn định chiến lược, là không gian phát triển kinh tế và là nền tảng để đất nước mở rộng ảnh hưởng thông qua hợp tác thay vì đối đầu.

Bài học từ lịch sử và thế giới

Lịch sử thế giới cung cấp nhiều bài học đáng suy ngẫm.

Sau Thế chiến thứ hai, Pháp và Đức từng là những đối thủ truyền kiếp. Nhưng thay vì tiếp tục đối đầu, họ lựa chọn liên kết lợi ích kinh tế. Từ Cộng đồng Than và Thép châu Âu, nền tảng của Liên minh châu Âu đã được hình thành.

Ngày nay, khu vực từng là chiến trường khốc liệt nhất thế giới đã trở thành một trong những trung tâm thịnh vượng nhất hành tinh.

Singapore là một ví dụ khác.

Dù diện tích nhỏ bé và gần như không có tài nguyên thiên nhiên, quốc gia này đã trở thành trung tâm tài chính, logistics và hàng hải hàng đầu thế giới nhờ khả năng kết nối các dòng thương mại quốc tế.

Điểm chung của những câu chuyện thành công đó là họ không tìm cách thay đổi địa lý, mà tìm cách khai thác địa lý thông minh hơn.

Đó cũng chính là bài học quan trọng đối với Việt Nam.

Từ sức mạnh lãnh thổ đến sức mạnh kết nối

Trong thế kỷ XXI, sức mạnh quốc gia không còn chỉ được đo bằng diện tích lãnh thổ, dân số hay quy mô quân đội.

Sức mạnh ngày càng được quyết định bởi vị trí của một quốc gia trong các mạng lưới kết nối toàn cầu.

Ai kiểm soát các tuyến logistics quan trọng?

Ai tham gia sâu nhất vào chuỗi cung ứng toàn cầu?

Ai thu hút được dòng vốn, công nghệ và nhân tài?

Đó mới là những câu hỏi chiến lược của thời đại.

Việt Nam đang đứng trước cơ hội lịch sử khi nhiều chuỗi cung ứng toàn cầu dịch chuyển vào Đông Nam Á. Các lĩnh vực bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, năng lượng tái tạo, kinh tế số và công nghệ cao đang mở ra những cơ hội chưa từng có.

Nếu biết tận dụng vị trí địa lý, nguồn nhân lực và mạng lưới quan hệ trong ASEAN, Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành một trung tâm sản xuất, logistics và đổi mới sáng tạo quan trọng của khu vực.

Khi đó, lợi thế của Việt Nam không chỉ nằm ở Biển Đông, mà còn nằm ở khả năng kết nối Đông Dương với ASEAN, ASEAN với thế giới và các chuỗi giá trị toàn cầu.

Từ phòng thủ sang kiến tạo

Trong lịch sử, những quốc gia nằm ở vị trí trung tâm thường phải đối mặt với nhiều sức ép hơn các quốc gia ở ngoại vi.

Nhưng lịch sử cũng cho thấy những quốc gia biết biến vị trí trung tâm thành điểm kết nối thường trở thành những quốc gia có ảnh hưởng lớn nhất.

Đối với Việt Nam, chiến lược Đông Dương và ASEAN không phải là sự thay thế cho nội lực quốc gia.

Đó là sự nhân lên nội lực quốc gia.

Đó là con đường giúp Việt Nam chuyển hóa thế bất lợi thành lợi thế, chuyển hóa vị trí địa lý thành vị thế chiến lược, chuyển hóa những thách thức của thời đại thành động lực phát triển.

Trong lịch sử, quyền lực thường thuộc về những ai kiểm soát các cửa ngõ giao thương. Thế kỷ XIX là các eo biển. Thế kỷ XX là các cảng nước sâu. Thế kỷ XXI là các trung tâm logistics kết nối biển, đường bộ, đường sắt, năng lượng, dữ liệu và công nghệ.

Việt Nam có đầy đủ điều kiện để trở thành một trong những nút giao chiến lược như vậy của Đông Nam Á.

Đông Dương và ASEAN vì thế không chỉ là những người láng giềng.

Đó là không gian chiến lược để Việt Nam bước từ tư thế phòng thủ sang tư thế kiến tạo; từ vị trí chịu tác động của các biến động khu vực trở thành một quốc gia góp phần định hình tương lai của khu vực ấy.

Và đó có lẽ là con đường bền vững nhất để bảo đảm hòa bình, thịnh vượng và vị thế của Việt Nam trong thế kỷ XXI.

Hoàng phong nhã 

Read more »

Thử Nhìn Vào Lực Lượng Hải Quân Của Cộng Sản Việt Nam

Á Châu-Thái Bình Dương có một vai trò quan trọng vì là tuyến đường hàng hải đông đúc nhất thế giới.  Hàng ngày có khoảng 1000 lượt tàu thương mại qua lại giữa eo biển Malacca và Singapore.  Và theo báo cáo của Cơ Quan Hàng Hải quốc Tế thì mỗi năm cũng có khoảng 200  vụ cướp biển xảy ra tại vùng này.

Các quốc gia trong vùng thường được vũ trang bằng các tàu tuần tra xa bờ (OPV- Offshore Patrol Vessel) được trang bị bằng các súng  cỡ 40-76 mm, hoặc nhỏ hơn.  Để bảo vệ an ninh cho các vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) thì họ sử dụng các tầu lớn Corvette.  Riêng Việt Nam thì chính quyền cộng sản cố gắng tiến thẳng lên hiện đại bằng một hạm đội có tàu thuyền vượt trội các nước nhỏ trong vùng.

Việt Nam cố xây dựng một hạm đội nhỏ để bảo vệ đường biển quá dài

Cộng sản Việt Nam cố gắng mua cho hải quân nhiều tàu có hỏa lực mạnh như tàu ngầm Kilo, tàu hộ vệ tên lửa Gepard, Molniya, Sigma và nhiều tàu bổ trợ hiện đại.  Theo bản báo cáo hiện nay của hải quân Việt Nam thì đáng chú ý lả :

Tàu ngầm: Việt Nam đã mua của Nga 6 tàu ngầm Kilo 636 – MV,  mệnh danh là sát thủ  tàu sân bay.  Tàu này có tốc độ 22 km giờ khi nổi và  40 km giờ khi lặn.  Tầm họat động là 640  km khi lặn và đoàn thủy thủ là 52 người.  Tàu được trang bị máy radar Kilo giúp phát hiện các tàu ngầm khác rất xa.  Tàu cũng có tên lửa hành trình NOVATOR CLUB S,  6 ống phóng ngư lôi, 24 qủa mìn, và  8 tên lữa phòng không.

Ngoài ra  hải quân Việt Nam cũng còn 2 tầu ngầm nhỏ khác mua từ Triều Tiên năm 1997.

Tầu chiến hạng nặng: Thành phần quan trọng thứ hai của hải quân Việt Cộng hiện nay là các tầu chiến hạng nặng.  Năm 2011 Nga đã chuyển giao cho Việt Nam hai tầu hộ vệ lớp Gepard  3.9.  Hợp đồng mua bán này được ký kết vào năm  2006.  

  
Cũng và mùa thu năm 2011 Việt Cộng đàm phán  mua 4 chíến hạm  Sigma của Hoà Lan.  Loại tàu này tương đương với loại Gepard của Nga.  Rút  cuộc, Việt Cộng chỉ nhận được của Hòa Lan  hai   chiếc Sigma, cò hai chiếc kia thì phải đóng tại Việf Nam.

Tàu Gepard và Sigma là loại tầu lớn với kích thước 102+13,6+3,5 m.  Vận tốc tối đa là 27 hải lý/giờ. Thời gian hoạt động trên biển là 15 ngày, và chạy bằng ba động cơ, 1 diesel và 2 gas.  Tàu được trang bị giàn phóng U-RAN, phóng tên lửa hành trình và có một sàn đỗ cho máy bay trực thăng,  Hiện tại Gerard được coi là chiến hạm hiện đại nhất trong khu vực. 

Chiến hạm “thần sấm” (Molniya):  Tàu này có vận tốc tối đa là 27 hải lý/giờ và có tầm hoạt động 2400 hải lý.  Với một thủy thủ đoàn 44 người, tàu có thể hoạt động trong10    ngày. Tàu được trang bị giàn phóng U-RAN với tên lửa hành trình KH-35 và Moskit.  Loại tên lửa này có  cự ly tác chiến 130 km, đầu nổ nặng 145 kg và tốc độ tối đa là 300    m/s.

Chiến hạm Tarantul: Tàu này có kích thước 56+10+2,14m.  Vận tốc tối đa là 42 hải lý/giờ nhưng có thể chạy chậm với tốc độ 12 hải lý/giờ.  Thủy thủ đoàn là 39 người.  Tàu được trang bị radar tìm kiếm mục tiêu Monolit.  Ngoài ra còn được trang bị tên lửa hành trình đối hạm. 16 tên lửa phòng không, 1 khẩu pháo 76/mm  bắn xa 15/km và hai khẩu pháo 30  m/m.

Chiến hạm OSA II:  Tàu này được làm bằng hợp kim nhẹ và có tốc độ 40 hải lý/giờ.  Vũ khí chính là bốn hỏa tiễn  P15/SS – N2B có khả năng đánh chìm một chiến hạm to gấp 10 lần ở khoảng cách 80  km.  Ngoài ra tàu còn được trang bị 4 đại bác 30/mm  để đề phòng hơn là chiến đấu.  Tàu này giống tàu phóng ngư lôi nhưng cự ly tiếp cận nhỏ hơn và tốc độ chạy nhanh hơn.

Chiến hạm Hổ A:  Chiến hạm này có vận tốc là 32 hải lý/giờ, trang bị tên lửa URAN với tầm bắn 130 km và đầu đạn nổ nặng 145 kg. Ngoài ra tàu còn có một khẩu pháo      76 mm với tầm bắn 150 km và 316 viên đạn.

Tàu tuần tra Svetiyak:  Tàu này có vận tốc 30 hải lý/giờ, được trang bi ̣16 tên lửa phòng không, một súng 76 mm  và một pháo phòng không 30 mm.

Nếu cộng thêm tất cả các loại tàu khác như tàu vét mìn, tàu đổ bộ, tàu vận tải, tàu bệnh viện và tàu hỗ trợ thì hải quân Việt Cộng hiện có 122 chiếc tàu.  Với tổng số binh sĩ phục vụ là 50.000 người, lực lượng hải quân này được sếp thứ nhì Đông Nam Á, chỉ đứng sau hải quân Indonesia.

Hải quân Việt Cộng đang ở trong tình trạng phát triển mạnh.  Hà Nội mong nuốn xây dựng một hạm đội mạnh có khả năng buộc Bắc Kinh tự kiềm chế và từ bỏ tham vọng độc chiếm biển Đông. 

Hoa Kỳ có thể cho Việt Cộng vay tiền mua vũ khí

Sau khi tổng thống Mỹ Obama tuyên bố gỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm bán vũ khí sát thương cho Việt Nam, thì việc mua bán vũ khí giữa hai nước đã trở nên dễ dàng hơn trước nhiều.

Trước kia, khoảng 80% vũ khí trang bị của Việt Cộng có xuất xứ từ Nga.  Moscow dự kiến sẽ giữ được vị trí số một này nhưng gần đây một vài quốc gia Âu Châu và Israel đã bắt đầu xâm nhập vào thị trường.  Sau khi TT. Obama tuyên bố gỡ bỏ hoàn toàn việc cấm mua bán vũ khí sát thương thì Mỹ cũng đang tính toán làm một việc tương tự.

Washington hiện đang nhanh chóng hoàn tất công tác chuyển giao 6 tàu tuần tra cao tốc DEFIANT cho Việt Nam để giúp quản lý tốt hơn vùng biển thuộc chủ quyền.  Mỹ biết rằng trong năm 2017 Việt Cộng sẽ chi 1,6 tỷ USD cho lãnh vực mua xắm quốc phòng và một số vũ khí đã lọt vào tầm ngắm của Hà Nội 

Trên biển dường như Hà Nội đã chấm những máy bay chống ngầm O36.Orion của tập đoàn Lockheed Martin, nhưng Việt Cộng đồng thời cũng cần một khoản tiền trợ giúp để mua hàng. Nếu Hà Nội quyết định ký kết một hợp đồng mua bán vũ khí lớn thì việc chi  trả phí tổn có thể giải quyết bằng việc cho vay hoặc trả chậm trong thời gian.

Ngoài việc Lockheed Martin có thể bán chịu cho Hà Nội máy bay F16 thì nhiều hãng khác cũng có thể hành động tương tự như việc cung cấp cho Hà Nội 6 tàu tuần tra cao tốc DEFIANT như đã nói ở trên.  Việc mua bán này, tùy theo tình hình chiến lược trong khu vực sẽ được Hoa Kỳ dàn xếp nhanh chóng, chứ không còn là một việc khó giải quyết như xưa.

Hà Nội và cơ hội cần nắm bắt

Cộng sản Việt  Nam bắt buộc phải tài giảm bịnh bị giữa năm 1987 vì tình trạng kinh tế rơi vào thời kỳ nguy kịch.  Hà Nội phải tăng cường công tác binh vận để giữ vững tinh thần quân đội và giữ cho lòng dân không xao xuyến.

Tình trạng thiếu hụt ngân sách thường trực là nguyên do khiến cho Hà Nội không có đủ tài nguyên để mua xắm vũ khí quốc phòng cần thiết.  Hà nội không còn một đồng minh nào trên thế giới để có thể nhờ vả cũng không còn bạn bè thân thiết nào để vay mượn.

Năm 1995 Nhật Bản cho Hà nội vay 370 triệu USD với lãi xuất nhỏ.  Bắt đâu từ năm này, tình hình có vẻ khá hơn vả kinh tế cuùa Việt Nam tốt đẹp hơn.  Sau khi  bãi bỏ “cấm vận” năm 1995, Hoa Kỳ cũng bắt đầu tăng gia đầu tư vào Việt Nam và từ con số 0 đã nhanh chóng vượt lên hàng số 6 trong những nước làm ăn với Hà Nội.

Sau khi Chiến Tranh Lạnh chấm dứt, Washington nhiều lần cho thế giới biết rằng một trong những quan tâm an ninh chính yếu của Mỹ là giữ cho dầu hỏa được lưu thông tự do giữa những nơi tiêu thụ và những nơi sản xuất.

Cho đến nay sự vận chuyển dầu hỏa trên thế giới vẫn được thực hiện bằng đường thủy.  Có hai eo biển chính thức đợc coi là cửa ngõ của sự vận chyển này.  Thứ nhất, eo biển Dormuz là cửa ngõ phát xuất từ vịnh Ả Rập ra các nơi tiêu thụ nằm rải rác trên khắp mặt địa cầu.  Eo biển này được hải lực Mỹ bảo vệ để giữ vững lưu thông trong suốt thập kỷ  1980. 

Thứ hai, eo biến đặc biệt quan trọng là eo biến Malacca ở vùng Á Châu-Thái Bình Dương.   Eo biển này nằm giữa bán đảo Malay của Mã Lai Á và đảo Sumatra của Nam Dương.  Biển Đông là hải lộ thứ hai của thế giới và lúc nào cũng tấp nập tàu thuyền qua lại.

Khi Bắc Kinh cho Hoa Kỳ biết vào khoảng tháng 3/2010 là họ coi Biển Đông như vùng “quyền lợi cốt lõi” và công bố vào tháng 5/2010 bản đồ  hình “lưỡi bò” chín đoạn bao gồm 80% diện tích Biển Đông trong đó có eo biển Malacca thì Hoa Kỳ đánh giá đây là một thách thức nguy hiểm.  Biển Đông trở thành một vị trí thiết yếu trong “Chiến Lược An Ninh Mới” của Hoa Kỳ.

Hơn 60% khối lượng hàng chuyên chở bằng đường biển phải đi qua vùng này.  Trong khối lượng đó 90% là dầu lửa của Đài Loan, Hàn Quốc và Nhật Bản.  Nếu Trung Quốc cứ tiếp tục lấn chiếm thì an ninh bị trực tiếp đe dọa và đó là một vấn đề không thế nào chấp nhận được.

Trước hành động thiếu trách nhiệm của Trung Quốc. Ngũ Giác Đài được lệnh nghiên cứu nghiêm chỉnh khả năng gây chiến của Bắc Kinh.  Sau một năm nghiên cứu báo cáo cho biết không lực Hoa Kỳ tại các đảo Guam và Okinawa vượt trội quá xa không lực của ban nước Trung Hoa, Nga và Triều Tiên gộp lại.  Kết luận là Trung Quốc chưa thể tiến hành chiến tranh với Hoa Kỳ. 

Báo cáo này trang bị tư tưởng cho ngoại trưởng Hillary Clinton và tại Diễn Đàn An Ninh Á Châu (ARF) họp tại Hà Nộ ngày 23/7/2010 bà tuyên bố : “Hoa Kỳ sẽ trở lại Á Châu.  Chủ quyền kinh tế trên biển chỉ có thể xác định dựa trên chủ quyền đã được xác nhận về đất và đảo”.  Với lời tuyên bố này, Hoa Kỳ chính thức phủ nhận đường “lưỡi bò” và bác bỏ chủ quyền của Bắc Kinh trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Trong cuộc tranh chấp ở Biển Đông thái độ và hành động của Trung Quốc được đánh giá là tham lam và vội vã.  Tham lam vì Trung Quốc đã đòi hỏi những gì không thể đòi hỏi được.  Vội vã vì Trung Quốc chưa đủ sức hậu thuẫn cho những đòi hỏi của mình để đi đến thành công,

Riêng đối với Việt Nam, việc Hoa Kỳ trử lại Á Châu đang mở ra một cơ hội mới để điều chỉnh chiến lược liên kết: nghĩa là muốn sinh tồn thì phải liên kết với kẻ mạnh, dù chỉ là liên kết giai đoạn.

Liên kết vơi kẻ mạnh giờ đây là liên kết với Hoa Kỳ và từ giã hàng ngũ xã hội chủ nghĩa tàn rụi của Bắc KInh.  Tình nghĩa đồng minh cộng sản đã thực sự chấm dứt.  Còn lại chỉ là tham vọng nấp sau chủ nghĩa bá quyền.

Nguyễn Cao Quyền
Tháng 2 năm 2017

Read more »

Quyền Lợi Quốc Gia & Mưu Đồ Múa Rối Biển Đông

I. Thế Nào  Quyền Lợi Quốc Gia

Quyền lợi quốc gia đối chiếu với các thuật ngữ “National Interest” [Anh ngữ], “Intérêt National” và “Raison d’État” [Pháp ngữ].  Theo những quan điểm trên, quyền lợi quốc gia gồm [a] các quan tâm và tham vọng về mặt quyền lực quân sự, kinh tế, văn hoá [b] mà một quốc gia đôn đốc thành lợi ích cốt lõi, thành quốc sách hay định hướng căn bản.

Về mặt quốc sự, quyền lợi quốc gia thường có những thuật ngữ bổ túc, liên đới như quyền tự quyết, quyền bá chủ, an ninh quốc gia, bí mật quốc gia, bí mật quân sự, v.v.

Về mặt quốc gia sinh tồn, quyền lợi quốc gia thường phát xuất từ các nhu cầu phúc lợi, thịnh vượng, phát triển kinh tế, sáng tạo kỹ thuật, lãnh đạo tài chính, hiệp thương, v.v.

Về mặt văn hoá, quyền lợi quốc gia bao gồm những truyền thống tư tưởng, ý thức hệ chỉ đạo; những tập tục, tín ngưỡng làm mạch sống tinh thần của dân tộc hay của nhóm người lãnh đạo quốc gia. Trong lãnh vực này có thêm “quyền lực mềm” — Soft power do GS Joseph Nye của Đại học Harvard đề xướng.

Quyền lợi quốc gia, về mặt quốc tế công pháp, thường bầy tỏ sắc thái chính trị ngoại giao thực tiễn – Realpolitik,[1] đôn đốc quyền lực trong mọi giao dịch đối ngoại, nhất là khi có đối thủ/thù địch rõ rệt.

1. Quyền Lợi Quốc gia của Hoa Kỳ

Vì quyền lợi quốc gia đặt trên căn bản phát triển kinh tế, xã hội  song song với hệ thống bảo vệ an ninh, quốc phòng, nên Hoa Kỳ ngay từ Đệ Nhị Thế Chiến thường đôn đốc phát triển liên hợp tài chính quân sự kỹ nghệ [financial military industrial complex],[2] sẵn sàng nuôi dưỡng các đại cơ sở chiến lược về quốc phòng[3] và năng lượng[4] như BAE Systems, Lockheed Martin, Boeing, Northrop Grumman, General Dynamics, Raytheon, EADS, Halliburton, v.v. với tác dụng hỗ trợ Quốc Phòng Pentagon và mọi khía cạnh an ninh quốc gia.

Thật vậy, từ chiến lược phòng thủ an ninh hoà bình của Hoa Kỳ thường xuất phát song hành hiện tượng hợp lý hoá xung đột[5] bằng chiến tranh lạnh với chiến lược kiềm chế/be bờ,[6] như chiến tranh lạnh,[7] chiến tranh khu vực,[8] và gần đây chiến lược hỗ trợ các cuộc Nổi Dậy Ả Rập.[9] 

Về mặt nổi/chính trị/ý thức hệ/, Hoa Kỳ luôn luôn đôn đốc lý tưởng dân chủ tự do, bảo trọng nhân quyền và sự thịnh vượng chung trên toàn cầu, nên sẵn sàng ra tay phát triển các quốc gia kém mở mang, cứu độ các dân tộc nạn nhân của bạo quyền Phát Xít, Cộng Sản quốc tế, hoặc phòng ngừa viễn tượng chiến tranh đề phòng [10] khủng bố phá hoại [preventive war] do các nhóm phiệt Ả Rập cuồng tín Taliban, al-Qaeda v.v. gây biến tại New York, Virginia-Washington, DC, Pensylvania[11] và trên khắp thế giới.

Về mặt đáy, Hoa Kỳ ứng dụng lý do tồn tại[12] của quyền lợi quốc gia theo yêu sách của tổ hợp tài chính quân sự kỹ nghệ, song song với nhu cầu phát triển quốc gia, thêm phương tiện nuôi dân Hợp Chúng Quốc.

Theo chiều hướng đó, nhà sách lược, nguyên Cố vấn An ninh, nguyên Ngoại trưởng Hoa Kỳ, Condoleezza Rice đã ghi nhận trong bài tham luận, “Promoting the national interest,” Foreign Affairs Jan/Feb 2000, Volume 79, Issue 1: 

With no Soviet threat, America has found it exceedingly difficult to define its “national interest.” Foreign policy in a Republican administration should refocus the country on key priorities: building a military ready to ensure American power, coping with rogue regimes, and managing Beijing and Moscow. Above all, the next president must be comfortable with America’s special role as the world’s leader… 

[lược dịch: không có nguy cơ Nga Xô, Hoà Kỳ khó định nghĩa rõ “quyền lợi quốc gia” của mình.  Ngành ngoại giao Hoa Kỳ của chính phủ Cộng Hoà nên đặt trọng tâm vào những ưu tiên chỉ đạo như sau: cập nhật hoá thế lực quân sự để  đương đầu với các chính thể gian giảo và cầm chừng Mạc Tư Khoa, Bắc Kinh.  Nhất thiết, Tổng Thống kế vị (George W. Bush, LNĐ chú thích) phải thích nghi với vai trò lãnh đạo thế giới…] 

Cũng vì quyền lợi quốc gia, Hoa kỳ đã đôn đốc Chiến lược xoay trục về Á Châu-Thái Bình Dương thành một vòng vây từ Đông Bắc Á qua Ấn Độ Dương:

• Tại Hội nghị Đối Thoại Shangri-La đầu tháng 6/2012 tổ chức tại Singapore, Bộ trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ, ông Leon Panetta cho biết Mỹ sẽ khai triển 60% lực lượng hải quân về khu vực nầy. Vai trò chính yếu của chiến lược xoay trục là Bộ Tư Lệnh Thái Bình Dương với hai hạm đội 7 và hạm đội 3 cùng với những căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực Á Châu-Thái Bình Dương đảm trách.
• Cũng trong năm 2012, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Hillary Clinton tại một cuộc họp của các nhà ngoại giao ở Washington phát biểu rằng: chiến lược hướng về Á Châu-Thái Bình Dương của Hoa Kỳ sẽ là ưu tiên hàng đầu khi Hoa Thịnh Đốn ra khỏi một thập niên thực hiện các nỗ lực quân sự ở Iraq và Afghanistan.Từ đó, thế giới chứng kiến sự trổi dậy mạnh mẽ, liên tục từ kinh tế đến quân sự trong hai thập niên của Trung Cộng. Hoa Kỳ không thể không biết đến điều đó và chiến lược xoay trục không nằm ngoài mục đích trước hết bảo vệ, củng cố quyền lợi của mình cũng như của các đồng minh thân cận nơi đây, sau nữa ngăn chận tham vọng bành trướng và làm chủ Biển Đông của Trung Cộng.

2. Quyền Lợi Quốc gia của Trung Quốc

Đối với Trung Quốc, một siêu cường quốc hạng nhì đang nhô lên, quyền lợi quốc gia là tham vọng phát triển một nền kinh tế ồ ạt, nhiều lượng, ít phẩm, cốt để cầm hơi cho hơn một tỷ 3 trăm triệu dân tạp chủng Hán, Thanh, Mông Cổ, Hồi, Tây Tạng, nhưng thật ra là để củng cố Đảng cộng phỉ đương cuộc. 

Quyền lợi quốc gia khi đôn đốc quá mức, nhất là khi tập trung trong tay đại cường quốc tham lam, bất chính như Cộng sản Trung Quốc, dễ chuyển thế thành bá quyền thống trị dưới hình thức tân đế quốc nhằm:

• “thuộc địa hoá” những khu vực kém mở mang tại Phi Châu, Trung Đông, Nam Mỹ, Đông Nam Á, cốt để trục lợi và làm giầu cấp tốc, không đếm xỉa tới tình trạng phá sản, xuống cấp nơi khai thác.
  
• lấn ranh, mua rừng, khai thác quặng Bauxite với giá rẻ mạt của Việt Nam;
• xây đập thủy điện trên sông Lan Thương (tên Trung Hoa của sông Mékong), “lợi bất cập hại”– ảnh hưởng đến giao thông hàng hải, thủy lợi, bất chấp mọi phá phách thủy lộ, ô nhiễm môi sinh nơi dòng dưới, tức Mékong [Mae Nam Khong], tại Lào, Thái Lan, Kampuchia và dòng Cửu Long, tại Nam Việt;
  
• cũng như đã tìm cách phóng đường tầu cao tốc Đông Phương nối Thượng Hải, Nam Kinh với Malaysia, Singapore, mà không ngần ngại lấn đất Myanmar [Miễn Điện], Lào, Kampuchia, Thái Lan. Dân làng Bopiat, Boten, miền bắc nước Lào là những nạn nhân đầu tiên của chương trình phóng đường sắt, khi công trình này phá ấp, cắt làng cốt để thực hiện quyền lợi khai mở mạch sống thăng cấp của Trung Quốc. 

II. Múa Rối Biển Đông Song Cực

Trên đất liền, Trung Quốc sẵn sàng lấn át, xâm nhập dù chưa minh thị xoá bỏ ranh giới giữa các quốc gia lân cận, như họ từng làm với Mông Cổ và Tây Tạng.  Dù sao, Chu Ân Lai đã từng thổ lộ: “Nước chúng tôi thì lớn nhưng không có đường ra, cho nên rất mong đảng Lao Động Việt Nam mở cho một con đường xuống Đông Nam Á”. 

Nhưng tham vọng trường kỳ của Trung Quốc thực sự là độc chiếm Biển Đông mà thuật ngữ của họ chỉ định là Nam Trung Quốc Hải (南中國海), hay gọi tắt là Nam Hải (南海), vì đối với Trung Quốc mặt biển đó là thủy lộ giao thông hàng hải, khai thác hải sản và bề thế chiến lược quân sự; còn đáy biển và thềm lục địa là cơ sở khai thác tài nguyên thiên nhiên, dầu hoả và khí đốt mà nhu cầu tân trang trong nước và nền kỹ nghệ cấp tốc của họ đang đòi hỏi.  Do đó, Trung Quốc thường tuyên bố lợi ích của họ ở Biển Đông là một trong những “lợi ích cốt lõi”.

1. Thủ Đoạn Xâm Chiếm Biển Đông 

Từ năm 1946, Trung Quốc liên tục mưu đồ chiếm đoạt Biển Đông qua nhiều giai đoạn và hình thức tranh giành khác nhau:

• Tháng 12-1946, Tưởng Giới Thạch cử binh sĩ ra “giải giới quân đội Nhật” tại Hoàng Sa và Trường Sa, theo sự thỏa thuận của các nước đồng minh chống Nhật.

• Nhân dip này, một số nhà địa lý và sử học gia Trung Hoa cùng nhau phác họa thủy đồ “11 đoạn”, in ấn vào tháng 10, năm 1947.  Sau khi lên nắm chính quyền, Chính phủ Cộng Hoà Nhân Dân Trung Hoa [CSTQ] đã phê duyệt bản thủy lộ này dưới hình thức “đường 9 đoạn” vào năm 1953, trong khi quân đội của Tưởng Giới Thạch đã rút khỏi đảo Phú Lâm. Đó là nguồn gốc của cái gọi là “đường lưỡi bò” lấn át toàn cõi Biển Đông.

• Hai năm sau Hiệp Định Genève [1954], khi Quân đội viễn chinh Pháp rút khỏi Đông Dương [1956] Việt Nam Cộng Hòa nhận lãnh quyền quản trị các đảo phía tây của Quần Đảo Hoàng Sa và Trường Sa.  Do đó công hàm do Thủ tướng CS Phạm Văn Đồng ký vào ngày 14 tháng 9 năm 1958, để trả nợ viện trợ quân sự TQ thời đánh chiếm Điện Biên Phủ, là vô hiệu, vô giá trị, vì chính phủ ông ta không có thẩm quyền lãnh thổ để công nhận lãnh hải của nước Cộng Hòa Nhân Dân Trung Quốc là 12 hải lý, áp dụng cho cả Quần đảo Tây Sa (Xisha/QĐ Hoàng Sa/ParacelIslands] và Quần đảo Nam Sa (Nansha/Quần đảo Trường Sa/Spratly Islands, vốn nằm phía nam vĩ tuyến 17. 

• Trong những ngày 17/1-20/1/1974, Trung Quốc xua lực lượng hải quân tới chiếm các đảo thuộc phía tây quần đảo Hoàng Sa thuộc Việt Nam Cộng Hoà. Tàu chiến Hoa Kỳ có mặt ngoài khơi đã làm ngơ cho Trung Quốc hành động, lấy cớ Hoa Kỳ và Trung Quốc đã ký Thông cáo chung Thượng Hải năm 1972, và sau đó Hoà Đàm Paris, 1973.

• Trung Quốc vẫn tùy tiện đánh chiếm một số đảo thuộc quần đảo Trường Sa do Việt Nam kiểm soát, và đột ngột chiếm đóng đá Chữ Thập, đá Châu Viên, đá Ga Ven, đá Gạc Ma, đá Su Bi trong tháng 4, 1988.  Nhưng mãi tới tháng 2, 1995, Trung Quốc mới thực sự chiếm cứ toàn quần đảo Trường Sa.
• Bắc Kinh chính thức hóa thủy đồ hình chữ U, khi nhà cầm quyền này đưa bản đồ đường 9 đoạn hình lưỡi bò vào văn kiện gửi Ủy ban Liên hợp quốc về thềm lục địa mở rộng, ngày 7 tháng 5, 2009.

• Ngày 26/5/2011, 3 tàu Hải giám của Trung Quốc thực hiện một vụ gây hấn trắng trợn khi cắt đứt cáp thu địa chấn của tầu Binh Minh 02 đang hoạt động cách mũi Đại Lãnh (Phú Yên), nằm trong vùng vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam.

• Từ ngày 8/4 đến 18/6/2012, diễn ra cuộc đối đầu tại vùng bãi cạn Scarborough/Hoàng Nham giữa Trung Quốc với Philippines.

• Ngày 21/6/2012, Trung Quốc thành lập “thành phố Tam Sa” (thuộc Hoàng Sa – Việt Nam) và Khu cảnh bị, nhằm thiết lập cứ điểm tại Biển Đông để kiểm soát Biển Đông. Việc thành lập “thành phố Tam Sa” và Khu cảnh bị Tam Sa là bước phát triển mới của chiến lược bá quyền Biển Đông của Trung Quốc. Tam Sa mở đầu giai đoạn mới Trung Quốc tranh đoạt Biển Đông, tích cực tranh chấp, tích cực khai thác, tạo ra những xung đột lợi ích ngày càng gay gắt với các nước trong khu liên hệ.

• Việc 6 triệu hộ chiếu mới của TQ được in hình bản đồ “đường lưỡi bò” gặp phải sự phản đối của nhiều quốc gia trên thế giới vì bản đồ “đường lưỡi bò” được in trong hộ chiếu mới, vi phạm chủ quyền các quốc gia trong khu Đông Nam Á.
   
• Đối với Việt Nam, Trung Quốc vẫn chủ trương tranh chấp mạnh ngoài Biển Đông, vì họ biết rõ lãnh tụ CSVN sẵn sàng nhượng bộ — “thà mất nước, chứ không mất đảng.” Do đó, từ đầu tháng 5 năm 2014, Trung Quốc mạnh bạo chỉ thị Tổng Công ty Dầu khí Hải Dương Trung Quốc (CNOOC) đặt giàn khoan Hải Dương 981 (HD 981) trong vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý thuộc chủ quyền Việt Nam, với sự yểm trợ của hải quân và không quân.

Vị trí giàn khoan (chấm đen vuông) mà Trung Quốc đặt trái phép trên vùng biển Việt Nam. Ảnh: PVN

• Trong năm 2015, Trung Quốc ráo riết bồi đắp và quân sự hóa bốn đảo Đá Chữ Chập (Fiery Cross Reef), Đá Subi (Subi Reef), Đá Vành Khăn (Mischief Reef) và đá Gạc Ma (Johnson’s Reef). 

Hiện Trung Quốc đang tiếp tục đẩy mạnh việc xây dựng các đảo nhân tạo trên.  Trung Quốc khi bồi đắp đảo nhân tạo tại Trường Sa, nhằm khẳng định chủ quyền ở Biển Đông đã nạo vét, bồi đắp các đảo để xây trên đó các đường băng, đồn bốt và cả những thị trấn nhỏ, đã gây nguy hại cho các hệ sinh thái biển.  Hoạt động quân sự của Trung Quốc trên Đá Vành Khăn, thuộc quần đảo Trường Sa khiến Mỹ có lý khi không chấp nhận hoạt động trái luật quốc tế này. 

Theo luật biển quốc tế, một quốc gia có chủ quyền với các bãi đá tự nhiên được phép quản lý vùng hải phận 12 hải lý quanh các bãi đá này. Ngoài ra, các bãi chìm ở giữa đại dương không đủ điều kiện để tuyên bố bất cứ chủ quyền biển nào. Do đó, các đảo nhân tạo và đồn bốt cũng không đủ điều kiện để xác định chủ quyền trên biển hay quyền chủ quyền theo luật pháp quốc tế mặc dù chủ sở hữu các thực thể này vẫn có thể duy trì vùng quản lý lưu thông tàu thuyền trong phạm vi 500 m để đảm bảo an toàn hàng hải. 

Trong ngày 27 tháng 10, năm 2015, khu trục hạm mang tên USS Lassen của hải quân Mỹ có trang bị tên lửa dẫn đường đã tiến vào khu vực 12 hải lý xung quanh hai bãi đá Subi và Vành Khăn, nơi Trung Quốc cho bồi đắp thành các đảo nhân tạo trong thời gian qua. Dù Hoa Kỳ khẳng định việc tàu USS Lassen tuần tra quần đảo Trường Sa hôm 27 tháng 10 vừa qua là một phần của của hoạt động tự do hàng hải, tuân thủ luật pháp và thông lệ quốc tế, nhưng nhiều nhà quan sát cho rằng hành động mới này của nước Mỹ là nhằm thách thức Trung Quốc, nước đơn phương tuyên bố chủ quyền của mình đến 90% diện tích biển Đông.

2. Kỹ Thuật Xâm Lăng: Xả Láng trong Khu Vực; Tháu Cáy & Mặc Cả Song Phương giữa hai Siêu Cường Quốc

Xả Láng

Từ nhu cầu tìm dưỡng khí sinh tồn tới xả láng, lộng hành phóng đại “lưỡi bò” liếm láp toàn khu vực Đông Nam Á, cụ thể là việc điều động các tầu hải quân đến hăm doạ các nước trong khu vực tranh chấp ở Biển Đông, hay ngoan cố há miệng rồng nuốt chửng vô tội vạ những cọc mốc ranh giới, rừng già, đất đỏ bauxite, đất làng của những người đàn em thấp kém, quỵ luỵ, thì “quyền lợi quốc gia” theo xã hội chủ nghĩa của Trung Quốc hoàn toàn bất chính, chẳng khác gì thủ đoạn cướp bóc, thổ phỉ của lũ cướp cạn, phường hải tặc.

Tại khu vực Đông Nam Á, tuy Trung Quốc chưa lộ liễu chiếm đoạt các nước láng giềng dưới hình thức “thuộc địa”, nhưng sẵn sàng thu hút các tiểu quốc này thành các “tỉnh tự trị” trong cộng đồng thịnh vượng Trung Hoa, dưới sự quản trị và bảo trợ kinh tài của họ.  Hơn nửa thế kỷ nay, CSVN thu gọn trong vòng kiểm toả chính trị và kiểm soát kinh tài đó, như một sao ảnh thu gọn, hay dấu ấn mực đỏ của cơ sở Hán Cộng.  Lào, Kampuchia chỉ là những cửa ngõ phóng lộ xuyên Nam.  Kể cả Thái Lan cũng sẵn sàng chia sẻ cơ hội ăn có với Hán Cộng.

Tháu Cáy

Vậy hiện tượng Trung Cộng lũng đoạn thế lực chính trị kinh tài trong khu vực không nhằm đối tác với các tiểu quốc giáp ranh, mà thật ra là để chuẩn bị đương đầu với Hoa Kỳ, vốn là đương kim đệ nhất đại cường quốc, trong giai đoạn khai triển ảnh hưởng bá chủ và thi thố thống trị Đông Nam Á và có thể cả toàn cầu trong tương lai.

Thật rõ ràng, từ đầu thế kỷ 21, trên đấu trường kinh tài khai thác toàn cầu, Hoa Kỳ và Trung Quốc duy trì một thế lực độc quyền nhị cực [bipolar Oligopoly].[13]  Cả thế giới, trong đó có Đông Nam Á, đang tùy thuộc vào cung cách quản trị tài lực lẫn kỹ thuật sản xuất và phân phối nhu yếu phẩm dưới chướng của hai “đầu nậu” siêu đẳng này: một thương gia chuyên cẩn, lý tài [Hoa-Kỳ] và một gian thương ma mãnh, bất nhân [Trung Quốc].

Vậy hành động của Trung Quốc nhằm lũng đoạn Đông Nam Á về mặt ảnh hưởng và chiếm đoạt cơ sở trục lợi môi trường trên đất liền cũng như nơi Biển Đông và thềm lục địa có tác dụng

[a] thách đố và thử lửa/trắc nghiệm Hoa Kỳ mà Trung Quốc coi là đối thủ đáng kể trong cuộc chạy đua giành giật quyền lợi; 

[b] nên đã lớn tiếng công khai vạch làn ranh của quyền lợi cốt lõi mà Trung Quốc muốn chấp hữu và rao hàng từ Nam Hải (南海), tức Biển Đông.

Ngày 23/11/2013, Trung Quốc đơn phương tuyên bố thiết lập “Vùng Nhận Dạng Phòng Không” (Air Defense Identification Zone, viết tắt ADIZ)[14] trùng lấp lên không phận của Nhật Bản và Nam Hàn khiến Hoa Kỳ phải đưa pháo đài bay B-52 bay qua đây để phản đối hành động nguy hiểm này và đồng thời hỗ trợ tinh thần cho đồng minh.  Trong năm 2014, việc Trung Quốc chỉ thị Tổng Công ty Dầu khí Hải Dương Trung Quốc (CNOOC) đặt giàn khoan Hải Dương 981 (HD 981) trong vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam cũng cùng ý đồ thách đố và thử lửa Hoa Kỳ, đồng thời coi thường phản ứng nèn nhát của đàn em CSVN.

Như đã trình bày trước đây, trong năm 2015, Trung Quốc ráo riết bồi đắp và quân sự hóa bốn đảo Đá Chữ Chập (Fiery Cross Reef), Đá Subi (Subi Reef), Đá Vành Khăn (Mischief Reef) và đá Gạc Ma (Johnson’s Reef), cũng chỉ là một hành vị tháu cáy đơn phương tuyên bố chủ quyền của mình tại biển Đông. 

Mặc Cả Chày Cối

Do đó cách vơ vét quyền lợi và thế lực lố lăng của Trung Quốc trong cuộc thi đua kiểm soát lãnh thổ và lãnh hải tại Đông Nam Á:  

[a] khởi đầu bằng cách chơi xả láng, làm chuyện “đã rồi”;

[b] kế đến là tháu cáy, rêu rao với đối tác có “máu mặt” [Hoa Kỳ] để đòi hỏi tối đa, yêu sách tới tận cùng; 

[c] mong sau này đạt thế “thượng phong” trong việc mặc cả, cao tay chia chác với độc thủ Hoa Kỳ. 

Đó là thủ đoạn “ăn thua đủ” trong canh bạc bát nháo tại Đông Nam Á.

III. Lợi và Hại Của Cuộc Thi Thố Thế Lực Viễn Biên

Ngắn Hạn: Những Gì Hiển Nhiên Trước Mắt

Đối với Trung Quốc, cuộc chạy đua phô trương lực lượng viễn chinh trên lãnh thổ và lãnh hải chấp hữu ngoài biên cương có nhiều điểm lợi tức thì. 

Trước tiên là cung cấp ngay một số công ăn việc làm theo diện xuất cảnh lao động bằng bạo lực quân sự hay đặc nhiệm kinh tài, khai thác viễn biên.

Việc đầu tư cơ sở và nhân lực biệt phái tại các địa điểm kinh doanh tân tạo hay các khu chiến thuật mới chiếm cứ có tác dụng giải toà áp lực nhân dân chống đối tại Trung Quốc, khi tác động viễn chinh khai khẩn, hứa hẹn phát triển bề thế sinh tồn cũng đòi hỏi sự gia tăng của áp lực an ninh quân phiệt trong nước. Chế độ cộng sản nhờ vậy bớt lo lắng, được thể tự vệ, câu giờ củng cố đảng vụ.

Song song, Hoa Kỳ cũng bắt đầu e ngại Trung Quốc, tìm cách về lại Châu Á một mặt để be bờ, kiềm chế Trung Quóc, mỗi lúc lộ diện vong ân, bất nghĩa, bất tín; mắt khác cũng để tái đầu tư hay phát động lại cơ sở và ảnh hưởng kinh tài tại Châu Á, vốn nhiều đặc sản và cũng là môi trường hứa hẹn tiêu thụ mà Hoa Kỳ đã ngoảnh mặt bỏ lỡ cơ hội khai khẩn trước đây, để hoà hoãn với Nga Hoa, sau Hiệp Định Paris, 1973.

Riêng việc Tổng Thống Obama và Ngoại Trưởng Clinton úp mở cảnh cáo Trung Quốc hay công khai tuyên bố “Thế kỷ 21 là thế kỷ Thái Bình Dương của Mỹ”[15] cũng phần nào gây lại niềm tin cho các đồng minh trong khu vực và sự phấn khởi tại Hoa Kỳ, với triển vọng khôi phục nền kinh tế đang suy thoái. TT Obama được tái đắc cử cũng nhờ vào việc định hướng đầu tư làm nhà buôn súng đạn, quân nhu, chiến cụ, hay kỹ thuật tiền phong cho vùng Châu Á-Thái Bình Dương, thay vì làm cảnh sát dã chiến tại Trung Đông.

Cái “Hại” tức thì trong khu vực là mấy tiểu quốc, dẫn đầu là Việt Nam, rồi Lào, Kampuchia [Cao Mên] trở thành những con vật thí mạng cùi cho các phòng thí nghiệm nóng, chỗ tham lam, chỗ gian lận, nhưng cùng một lò độc đoán vị kỷ: có khi nào các nhà bác học hỏi ý mấy con chuột chù, con ễng ương, ếch nhái, con khỉ đỏ đít cảm tưởng ra sao, mong muốn gì trước khi “bị” đem vào phòng thí nghiệm, mổ bụng, xẻ đầu, bẻ tay, cưa chân?  Việt Nam, Lào, Kampuchia từng bị xẻ thân, cướp hồn như vậy, từ thế hệ này sang thế hệ khác, cũng chỉ vì ở chung cái thế “chiến-lược-địa-độc”— cái địa thế chính trị/géopolitique[16] khốn đốn, cái ngã tư bão tố, hưởng ít, chịu nhiều — nơi mà lãnh tụ địa phương thì hèn hạ; đầu đảng cầm quyền thì phục tùng ngoại bang để cố vị chia lời; dân thì miệt mài chịu đựng tới độ ù lì, vô cảm, vì chán nản, vì bất lực.

Trung Hạn: Những Gì Ắt Phải Xẩy Ra

Tác phong bát nháo, kiêu căng của Trung Quốc dần dà đã làm các quốc gia trong khu vực bắt đầu tỏ thái độ bất bình, lo ngại:  

1. Dưới sự quan sát và thế trợ lực của Hoa Kỳ, Philippines khẳng định lập trường cứng rắn với Trung Quốc: [a] tố cáo tàu và trạm “canh gác” của Trung Quốc xâm nhập lãnh hải tại vùng bãi cạn Scarborough;[b] chính thức đổi tên vùng biển tranh chấp với Trung Quốc là Biển Tây Philippines. Nhưng trong năm 2016, tân Tổng Thống Philippines, Rodrigo Duterte không tiếp tục tuyến đầu với Trung Quốc vì thấy “ít có lợi hơn” trong xung đột với Trung Quốc về Biển Đông.
2. Ngoại trưởng Indonesia Marty Natalegawa đã khẳng định loại hộ chiếu mới của Trung Quốc in chìm hình bản đồ với đường 9 đoạn bao gồm các quần đảo tranh chấp ở Biển Đông là “xảo trá” và “phản tác dụng”. Philippines và cả Việt Nam cũng đã quyết định không đóng dấu thị thực vào quyển hộ chiếu mới của Trung Quốc, bên trong có in tấm bản đồ lưỡi bò khẳng định chủ quyền của Bắc Kinh trên hầu như toàn bộ vùng Biển Đông.
3. Chính quyền cứng rắn của tân thủ tướng Nhật Shinzo Abe  đang tăng cường bảo đảm an ninh vùng biển quanh quần đảo Senkaku/Điếu Ngư. Nhật Bản thấy họ phải chọn con đường tự bảo vệ. Các tàu chở dầu của Nhật Bản có thể cải biến thành mẫu hạm nhanh chóng, đội ngũ nhân sự cấp sĩ quan lái thương thuyền và hàng không dân sự được huấn luyện như các sĩ quan Hải quân và Không quân.  Một Nhật Bản ra khỏi ràng buộc của bản Hiến Pháp “hòa bình”, nếu được tái võ trang, sẽ giúp làm cho các đụng chạm giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ bớt nảy lửa.  Chính sách Hoa Kỳ chuyển hướng về Á châu không có nghĩa là chuyển một ít quân đến Úc châu, đưa 60% hạm đội đến Tây Thái Bình Dương mà chính yếu là thay đổi cách nhìn chiến lược trong đó Nhật Bản cần được xem là một yếu tố tích cực chứ không phải là một con cờ nép bóng dưới sự che chở của Hoa Kỳ.
4. Nhật Bản cũng sẵn sàng trợ giúp Miến Điện nhằm mục đích kềm hãm ảnh hưởng của Trung Quốc. Việc Tokyo hỗ trợ Miến Điện có thể đóng một vai trò tích cực trong việc hậu thuẫn cho sự thay đổi chiến lược của Mỹ, đó là dân chủ hóa và phát triển kinh tế của Miến Điện. Vào cuối năm ngoái, ông Barack Obama đã trở thành tổng thống Mỹ đương nhiệm đầu tiên đi thăm Miến Điện, một dấu hiệu chứng tỏ sự khôi phục uy tín đáng kể của nước này trên trường quốc tế, và chính sách chuyển trục sang châu Á của Washington.
5. Hải quân Ấn Ðộ cũng sẽ bảo vệ các nỗ lực dò tìm dầu khí với Việt Nam tại Biển Đông, chống những hành động hiếu chiến của Trung Quốc. Trung Quốc hiện đại hóa lực lượng hải quân, đã làm tăng những quan ngại của Ấn Ðộ, và như tất cả các thế lực hải quân khác trong khu vực, Ấn Ðộ đang chuẩn bị để đối phó với tình huống xấu nhất.Thái độ hiếu chiến của Bắc Kinh trong nỗ lực theo đuổi các đòi hỏi chủ quyền tại Biển Đông sẽ buộc Ấn Ðộ phải hợp tác chặt chẽ hơn với Việt Nam và Philippines, gián tiếp với Hoa Kỳ.Trong những năm tới đây, sự kình địch này tiếp tục tiến triển theo hướng gia tăng hay giảm dần sẽ có ảnh hưởng rất lớn tới các hệ quả từ chiến lược hướng Á của Mỹ và cấu trúc cân bằng mới tại châu Á. Quan hệ đồng minh với Washington do vậy có thể coi là điều tự nhiên đối với Delhi, nhưng Ấn Độ vẫn phải tránh khiêu khích không cần thiết với Bắc Kinh.

Vô hình chung, tác phong gây hấn của Trung Quốc dần dà đã đẩy các quốc gia trong khu vực nghiêng về phía Hoa Kỳ, mỗi lúc trở thành quốc gia đồng minh khả vọng, có thể trông mong được.

Ngoài ra, thái độ kiêu binh của Trung Quốc đã giúp Hoa Kỳ lấy cớ đẩy mạnh chương trình tân trang vũ khí và quân bị, tạo dựng thêm chiến hạm, chiến thuyền loại giáp chiến biệt kích [Littoral Special Operation Combat], thường được dùng để chuyển quân biệt kích Navy SEALs trong những cuộc giáp chiến ven bờ biển.  Đó là dịp may giúp chính phủ Hoa Kỳ có cơ hội nuôi dưỡng các đại cơ sở chiến lược về quốc phòng, như trình bầy phía trên.

Ngoài ra còn cho thấy thế bá chủ của Trung Quốc và Hoa Kỳ tại Đông Nam Á và Thái Bình Dương không thể thực hiện dưới dạng độc quyền nhị cực [G2-bipolar Oligopoly] như các siêu cường quốc mong muốn, mà phải chuyển thành thế tam cực [G3-TQ/HK/Ấn], hay tứ cực [G4-TQ/HK/Ấn/Nhật] hay tốt hơn cả là thế Đa Cực liên hệ tới khu vực, trong đó ít ra phải có vai trò tích cực của Hiệp hội Các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN)[17] và các quộc gia liên đới để thực sự ứng dụng thuật “Mặc Cả Đa Phương”[18] trong canh bạc sinh tồn và thịnh vượng toàn cầu, nay tập trung tại Châu Á.

Dài Hạn: Theo Tiến Hoá Tự Do, Công Bằng Nhân Bản

Canh bạc ngày nay có phần khác với mãnh lực chủ nghĩa Đế Quốc Trọng Thương của những thế kỷ trước khi chính sách bá chủ kinh tế thu lời một chiều đã dần dà chuyển nhượng tới chính sách đa phương hưởng lợi, giữa những đối tác có quyền lợi liên hệ, như định lý “phải trả lại cho César những gì thuộc về César”:[19] Bênh vực quyền lợi theo định hướng phát triển toàn cầu là cần thiết, nhưng vị trí khu vực và dân tộc chủ nghĩa vẫn là bàn đạp, là giải đáp cho mọi vấn nạn, cũng như mọi hy vọng cấu tạo phát triển tương xứng liên quan tới khu vực và quốc gia quy định.

Do đó chúng ta cần rõ hiện tượng thuần kinh tế không còn đơn giản, biệt lập, mà cần sự hỗ trợ của áp lực chính trị từ những thành phần đối tác, dù nhỏ nhoi, nhưng vẫn là những thành tố chiến lược và chiến thuật “bất khả ly”: bàn tay năm ngón, thiếu ngón nào, cũng chênh lệch “nắm tay”, cũng làm suy giảm bề thế toàn diện của công thức, của hiệu lực hữu dụng chung.

Thuật “Mặc Cả Đa Phương” sẽ đưa tới định lý “Cân Bằng Nash” [Nash Equilibrium].[20] Theo Nash, qua sự lựa chọn của chiến lược hỗn hợp mà kết quả cho mỗi người chơi [đối tác tranh chấp] là các giá trị kỳ vọng lớn nhất có thể ứng với chiến lược hỗn hợp của các người chơi khác, thì các quốc gia trong cuộc tranh chấp về Biển Đông phải áp dụng chiến thuật sao cho sự lựa chọn là tối ưu nhất, để đạt tới một thế cân bằng khả chấp: khi thiếu một bước là thiệt, thêm một bước là “hố“ và mất cả.  Sự tính toán thông minh đặt ở chỗ biết tới, biết yêu sách, mặc cả hữu hiệu và biết ngưng đúng lúc, đúng mức cần thiết cho mình, một cách thực tế. 

Căn cứ vào trò chơi “mặc cả” kinh bang tế thế khu vực một cách thông minh có hứa hẹn một giải pháp cân bằng theo định lý Nash, thì hiểm hoạ chiến tranh giữa các siêu cường quốc và các đồng minh liên hệ sẽ không xẩy ra.  Nếu các tiểu quốc cũng thông minh biết dựa lưng đúng chỗ, thì cũng thoát cảnh “trâu bò húc nhau, ruồi muỗi không chết, cũng bị thương”.

Sau cuộc thi đua vũ khí thời chiến tranh lạnh, Nga Xô đã phải gác kiếm, khép xưởng ý thức hệ chủ trương bom đạn trường kỳ, để về lại cuộc sống bình thường của con gấu[21] sở thú hay của gánh “xiếc” làng. 

Nay cuộc thi thố quyền lực của Trung Quốc tới mức bá quyền hung hăng con bọ xít không thể tự nó trở thành cơn gió tụ phấn kết hoa, đem lại mùa gặt hái đáng kể. Mà chỉ là những cuồng phong phá phách làng xóm, phương hại tới môi trường sinh sống của khu vực, của toàn cầu. Vây, kỹ thuật thống trị và mưu đồ xâm lăng Hán cộng có triển vọng phá sản khi [a] dân chúng tự loạn, biên cương tự tan; [b] ngân hàng, bất động sản tự đổ; [c] xe cộ tự móp, máy bay tự rớt; [d] tàu hoả tự đâm, tàu bè tự chìm; [e] sản phẩm kỹ nghệ, hàng hoá tiêu thụ, thực phẩm, thuốc men tự phế thải… Lúc đó, chế độ Trung Cộng sẵn sàng tự nổ, tự hủy, nhường chỗ cho thế quân bình quyền lực[22] và sinh hoạt dân chủ đa nguyên,[23] trọng sinh và pháp trị. 

Lúc đó, hoà bình, thịnh vượng mới thực sự khai triển một cách tự nhiên, quân bình, toàn diện tại Đông Nam Á và từ đó ảnh hưởng mỹ mãn tới đà tiến hoá công bằng nhân bản toàn cầu.

IV. Kết Luận

Biển Ðông là điểm nóng chiến lược tại Đông Nam Á, một mặt đòi hỏi sự đoàn kết khu vực để tự bảo vệ trước mọi mưu toan xâm lược thôn tính của bá quyền Trung Cộng, mặt khác đốc thúc hội nhập cộng đồng pháp trị toàn cầu để thực thi công bằng quốc tế, theo định hướng kết sinh hoà bình thịnh vượng, trên căn bản dân chủ tự do chân chính.

Để đối phó với thế lực bá chủ thôn tính của Trung Cộng, các quốc gia lâm nạn hay thất thế có những biện pháp nào để giải toả áp lực xâm lược một cách hiện hữu?

Trước hết, về mặt căn bản quốc tế công pháp, mỗi quốc gia đều có chủ quyền ngang nhau trong cộng đồng thế giới đa dạng; đều có chính nghĩa bảo trọng quyền lợi quốc gia mình một cách tương xứng, đúng mức, nhờ đó thực hiện công bằng quốc tế.

Vậy trước hanh vi xâm lược của Trung Quốc chủ trương thu nhập toàn cõi hải phận đang tranh chấp, các quốc gia giáp biển phải thực hiện một số biện pháp đối tác như sau:

1. Các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á cần dấn thân hội nhập trong thế liên đới hỗ trợ phát triển và sinh tồn, vừa để thực hiện quyền lợi quốc gia mỗi bên, vừa để bảo trọng quyền lợi chung của toàn khu Đông Nam Á.  Đây là cơ hội thuận lợi để các quốc gia thành viên của ASEAN [a] thực thi sứ mạng [b] và cập nhật hoá trách nhiệm tự vệ [c] của Tổ chức.

2. Khai triển sứ mạng của tổ chức ASEAN, cần củng cố liên minh khu vực, từ ngoại giao tới an ninh khu vực, nhằm hợp lực ngăn cản tức khắc chiến lược “tằm ăn dâu” của Trung Quốc.  Nếu để quá lâu, hiện trạng lằng nhằng giây mơ rễ má này sẽ trở thành một thực trạng chấp hữu chẳng đặng đừng, khi hành vi quấy nhiễu, liên tục chiếm đoạt, độc quyền vây biển, lấn đất, lấn đảo đã kết đủ cơ sở và hiệu lực.

3. Khước từ mọi cuộc thảo luận song phương giàn xếp chia chác tay đôi, vì hành động xé lẻ như vậy sẽ vô cùng bất lợi, đồng thời mặc nhiêm công nhân vị trí chủ thể của Trung Quốc.  Mọi thảo luận trên phải có tính cách đa phương, thực hiện theo diện liên đới hay liên hiệp giữa tất cả các quốc gia có quyền lợi chung về Biển Đông Nam Á, căn cứ vào vị thế lãnh thổ và lãnh hải của mỗi quốc gia liên hệ.

4. Cần tôn trọng và đôn đốc Công ước LHQ về Luật Biển 1982, United Nations Convention on Law of the Sea, viết tắt UNCLOS, vốn là cơ chế pháp lý quốc tế kiểm soát trật tự toàn cầu trên và dưới mặt biển cả.[24]

5. Cần huy động thế liên kết toàn cầu, căn cứ vào [a] chủ trương quốc tế giải quyết xung khắc bằng giải pháp đa phương và ôn hòa, [b] trên căn bản bảo vệ tự do lưu thông hàng không và hàng hải trong hải phận quốc tế và không phận biển Đông, mà Hoa Kỳ sẵn sàng bênh vực, để thực thi trật tự thịnh vượng hoà bình chung.

Riêng đối với Việt Nam,

Cần bảo vệ quyền lợi quốc gia, từ Biển Đông tới bờ cõi, từ biên giới tới khắp môi trường sinh tồn, kinh tế, văn hoá để thực thi chủ quyền dân tộc, một cách chân chính, toàn diện và hữu hiệu.

Vậy, đã tới lúc CSVN tự giải thể, chuyển thẻ đỏ thành thẻ xanh, tự ý xé toạc giấy tuỳ thân Mác-Xì-Lê-Mao-Hồ để bớt đi cái nhục nhã làm bô khạc nhổ đờm Hán tộc, do cái “lưỡi bò” thối tha, ung nhọt văng tới. 

Đã tới lúc CSVN chấm dứt “sinh thái” ác với dân, hèn với giặc và nhất quyết không còn làm đặc viên KGB theo kinh nghiệm ông Hồ, hay làm mật vụ, gián điệp tay sai Trung Cộng theo chân mấy quan thái thú Nguyễn Phú Trọng, Nguyễn Tấn Dũng và Trương Tấn Sang.

Đã tới lúc CSVN hồi hướng dân tộc, tự giác nhường chổ cho một chính thể dân cữ với một đoàn ngũ người Việt thuần túy:

• biết lo cho chính nghĩa quốc gia, phẩm giá và an sinh dân tộc;
  
• biết tranh đấu, mặc cả, tranh thủ cho quyền lợi vẹn toàn, chính đáng của Nước Việt;
  
• biết ứng dụng thế kết sinh lực lượng khu vực căn cứ vào sứ mạng của Hiệp hội Các Quốc gia Đông Nam Á [ASEAN] nhằm ba trục [a] cộng đồng an ninh chính trị khu vực, [b], cộng đồng kinh tế khu vực, và [c] cộng đồng văn hoá, xã hội khu vực,[25] như các nước Đông Nam Á và khối ASEAN đã quyết tâm đấu tranh ngoại giao về vấn đề Biển Đông, dẫn đến việc ký kết Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) giữa ASEAN và Trung Quốc.

Tại Hải ngoại,

Mọi công dân thế giới tự do gốc Việt, còn ý thức và tôn trọng vận mệnh nước Việt Nam, cần đóng góp vào việc hỗ trợ và gây áp lực:

[a] hệ thống hoá ảnh hưởng chính trị với các tổ chức và chính quyền sở tại [Hoa Kỳ, Đức, Nhật, Âu, Úc] để cùng các cơ sở điều nghiên chiến lược, các viên chức đặc trách ngoại giao, kinh tài, quân sự, thấy rõ thế “chân vạc” giữa lực lượng quốc tế, khu vực và Việt Nam để nhận trách nhiệm bảo trọng an ninh, chính trị, văn hoá, kinh tế, xã hội ở mức độ công bằng, khả chấp tại môi trường và khu vực;

[b] đòi hỏi mọi sự hỗ trợ trực tiếp của Hoà Kỳ, Âu, Úc hay gián tiếp qua Ấn Độ, Nhật Bản dành cho Việt Nam, kể cả diện quân sự, phải ứng dụng song song với triển vọng dân chủ hóa và phát triển kinh tế của Việt Nam, có lợi cho dân tộc Việt, hơn là chỉ nhằm củng cố địa vị của nhà cầm quyền, như họ đã từng làm trước đây, thời đệ Nhất và đệ Nhị Cộng Hoà, tại Miền Nam Việt Nam;

[c] về mặt công lý và nền tảng pháp lý, cần lượng giá chính xác và đúng mức quyền lợi quốc gia, liên quan tới ranh giới lãnh thổ, lãnh hải, tới phần sở hữu tại quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, tại Biển Đông, căn cứ vào tài liệu lịch sử, hành chính, pháp lý đối chiếu và thực trạng chấp hữu, quản thủ tài sản quốc gia; cũng như căn cứ vào luật quốc tế công pháp và Luật Biển liên quan tới nội vụ.

Trên trang web ban Việt ngữ đài Á Châu Tự Do, “trong một cuộc phỏng vấn dân biểu Alan Lowenthal về yếu tố Trung Quốc trong quan hệ Mỹ-Việt, ông trả lời rằng Việt Nam muốn tiến gần với Mỹ để đối đầu với Trung Quốc thì phải thực hiện nhân quyền cho dân của họ, và ông nhắc lại nhiều lần đây đúng là thời điểm trọng yếu để gây áp lực để Việt Nam thực hiện điều đó.

Việt Nam trong tình huống này khi Trung Quốc đã tỏ lộ dã tâm, thì phải biết làm gì để có thể được giúp một cách hữu hiệu. Thực ra người Mỹ không cần cung cấp vũ khí hay viện trợ quân sự ồ ạt và lộ liễu. Có thể mường tượng, giả sử lúc chiến tranh, Mỹ chỉ cần cho Việt Nam tin tức tình báo về cuộc điều động binh lực của Trung Quốc, cho biết rõ tọa độ tàu ngầm, tàu nổi, phi cơ đang trên đường tới mục tiêu…  thì cũng là một lợi thế hiếm có cho Việt Nam, hoàn toàn trong khả năng quân đội Mỹ làm được.”

Vậy, để khai triển diễn tiến trên, chúng ta, người dân Việt trong và ngoài nước có tư cách và quyền đòi hỏi đối phương, giặc ngoại bang và nội xâm, phải trả lại cho Việt Nam những gì của Việt Nam, không thừa, không thiếu.

Đồng thời cũng phải trả lại cho dân tộc Việt Nam những gì của người dân Việt, không thiếu, không thừa.  Đó là quyền tự quyết của người dân Việt thu hồi lại [a] nền dân chủ chân chính của họ, [b] trên đất nước vẹn toàn của họ.

Phải như vậy mới yên ổn, mới tồn tại.  Đó cũng là hiện tượng tích cực mà Thomas Friedman gọi là “thế giới phẳng”/The World Is Flat [26] qua sự phát triển toàn cầu hóa từ những năm đầu của thế kỷ 21 khi những nhân tố lớn liên quan đến kinh tế và khoa học kỹ thuật trên thế giới cùng nhau tác động, khiến cho các mô hình văn hoá, chính trị và xã hội đã được thay đổi và thế giới trở nên phẳng, quân bình hơn, khi sự tiếp xúc giữa các cá nhân trở nên dễ dàng và chặt chẽ hơn trước.

LƯU NGUYỄN ĐẠT, PhD,LLB/JD, LLM
May 17, 2014 — cập nhật October 8, 2016

GHI CHÚ

[1] Realpolitik/real politics
[2] financial military industrial complex or military–industrial–congressional complex, refers to policy and monetary relationships which exist between legislators, national armed forces, and the military industrial base that supports them. These relationships include political contributions, political approval for military spending, lobbying to support bureaucracies, and oversight of the industry. It is a type of iron triangle. The term is most often used in reference to the system behind the military of the United States, where it gained popularity after its use in the farewell address of President Dwight D. Eisenhower on January 17, 1961, though the term is applicable to any country with a similarly developed infrastructure.
[3] Defense/Pentagon
[4] Energy Services Group
[5] conflict justification

[6] containment strategy
[7] cold war, Korea war, Vietnam war,
[8] Desert Storm war, Iraq war, Afghanistan war
[9] Arab Springs.
[10] preventive war
[11] September 11 attacks
[12] raison d’être/raison d’État
[13] bipolar Oligopoly. A situation in which a particular market is controlled by a small group of firms. An oligopoly is much like a monopoly, in which only one company exerts control over most of a market. In an oligopoly, there are at least two firms controlling the market.
[14] “Vùng Nhận Dạng Phòng Không” (tiếng Anh: Air Defense Identification Zone, viết tắt tiếng Anh: ADIZ) là vùng bầu trời do một quốc gia tự ấn định ra và đòi hỏi mọi máy bay dân sự xâm nhập vùng này phải nhận dạng, minh định vị trí, và chịu sự kiểm soát của quốc gia đó. Vùng nhận dạng phòng không không đồng nghĩa với không phận nhưng được coi như khu vực song hành với an ninh quốc phòng.  Các máy bay bay ngang vùng nhận dạng của một quốc gia phải tuân thủ các yêu cầu chung, chẳng hạn như các máy bay khi vào ADIZ đều phải nộp trước lộ trình bay; thiết lập liên lạc hai chiều đối đáp trong thời gian sớm nhất và chính xác nhất với nước quản lý ADIZ; thông báo vị trí, lắp thiết bị nhận dạng radar thứ cấp, tuân thủ hành lang bay mà nước đó quy định, và khi bay qua các điểm báo cáo, bắt buộc đều phải báo cáo với cơ quan đang quản lý ADIZ.  Nếu máy bay nào không tuân thủ các yêu cầu của quốc gia đặt ra vùng nhận dạng thì có thể chịu sự can thiệp của máy bay quân sự của nước lập ra ADIZ yêu cầu nhận dạng và buộc phải rời khỏi khu vực này ngay lập tức và chịu những biện pháp phạt khác.

[15] “Thế kỷ 21 là thế kỷ Thái Bình Dương của Mỹ”, Anh Ngọc, VNExpress, Thứ sáu, 11/11/2011,

[16]géopolitique: rapports entre la géographie et la politique des Etats.

[17] The Association of Southeast Asian Nations, commonly abbreviated ASEAN is a geo-political and economic organization of 10 countries located in Southeast Asia, which was formed on 8 August 1967 by Indonesia, Malaysia, the Philippines, Singapore and Thailand.Since then, membership has expanded to include Brunei, Burma (Myanmar), Cambodia, Laos, and Vietnam. Its aims include the acceleration of economic growth, social progress, cultural development among its members, the protection of the peace and stability of the region, and to provide opportunities for member countries to discuss differences peacefully.

[18] “Mặc Cả Đa Phương” The Nash-Harsanyi-Selten Pluralistic Bargaining Model [NHS-PBM]

[19] il faut rendre à césar ce qui appartient à César

[20] Định lý Cân bằng Nash là một định lý trong lý thuyết trò chơi – một nhánh của toán học ứng dụng. Định lý này được đặt tên theo John Forbes Nash, do ông là người đã đề xướng ra. Nó được dùng để nghiên cứu các chiến thuật sao cho sự lựa chọn là tối ưu nhất

[21] Con gấu/The Russian Bear/Tiêu biểu cho Nước Nga. The Russian Bear is a widespread symbol for Russia, used in cartoons, articles and dramatic plays since as early as the 17th century, and relating alike to Tsarist Russia, the Soviet Union and the present-day Russian Federation.

[22] bargaining equilibrium/balance of power

[23] democratic pluralism/ sinh hoạt dân chủ đa nguyên

[24] The United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS), also called the Law of the Sea Convention or the Law of the Sea treaty, is the international agreement that resulted from the third United Nations Conference on the Law of the Sea (UNCLOS III), which took place from 1973 through 1982. The Law of the Sea Convention defines the rights and responsibilities of nations in their use of the world’s oceans, establishing guidelines for businesses, the environment, and the management of marine natural resources. The Convention, concluded in 1982, replaced four 1958 treaties. UNCLOS came into force in 1994, a year after Guyana became the 60th state to sign the treaty.To date, 161 countries and the European Community have joined in the Convention. However, it is uncertain as to what extent the Convention codifies customary international law.

[25] The ASEAN Community is comprised of three pillars, namely the ASEAN Political-Security Community, ASEAN Economic Community and ASEAN Socio-Cultural Community. Each pillar has its own Blueprint, and, together with the Initiative for ASEAN Integration (IAI) Strategic Framework and IAI Work Plan Phase II (2009-2015), they form the Roadmap for and ASEAN Community 2009-2015.

In their relations with one another, the ASEAN Member States have adopted the following fundamental principles, as contained in the Treaty of Amity and Cooperation in Southeast Asia (TAC) of 1976:

1. Mutual respect for the independence, sovereignty, equality, territorial integrity, and national identity of all nations;
2. The right of every State to lead its national existence free from external interference, subversion or coercion;
3. Non-interference in the internal affairs of one another;
4. Settlement of differences or disputes by peaceful manner;
5. Renunciation of the threat or use of force; and
6. Effective cooperation among themselves.

[26] Thomas Friedman, The World is Flat (1st ed.). Farrar, Straus and Giroux. 2005. ISBN 0-374-29288-4.

Read more »