CHƯƠNG 28 - VIỆT HIẾN 2050 - MÔ HÌNH QUYỀN LỰC VÀ PHÁP NHÂN CỦA CHÍNH PHỦ MẠNG VIỆT TOÀN CẦU

CHƯƠNG XXVIII

MÔ HÌNH QUYỀN LỰC VÀ PHÁP NHÂN CỦA CHÍNH PHỦ MẠNG VIỆT TOÀN CẦU

I. ĐỊA VỊ CỦA CHÍNH PHỦ MẠNG VIỆT TOÀN CẦU

1. Chính phủ mạng là gì?

Chính phủ mạng Việt Toàn cầu là một thiết chế quản trị cộng đồng được hình thành trên cơ sở tự nguyện tham gia, cùng chấp nhận Việt Hiến và các quy tắc tổ chức hợp lệ, nhằm điều phối những hoạt động chung của cộng đồng Việt Nam Toàn cầu.

Chữ “chính phủ” trong tên gọi này biểu thị chức năng tổ chức, điều phối và quản trị trong một mạng lưới cộng đồng. Nó không đồng nghĩa với chính phủ của một quốc gia, cũng không hàm ý rằng thiết chế này có chủ quyền lãnh thổ, quyền lập pháp nhà nước, quyền cưỡng chế công cộng hay quyền đại diện pháp lý cho toàn thể người Việt trên thế giới.

Chính phủ mạng không đương nhiên đại diện cho mọi người Việt Nam, mọi hội đoàn hay mọi tổ chức có liên hệ với cộng đồng Việt Nam. Phạm vi đại diện của nó chỉ hình thành từ sự tham gia, chấp thuận hoặc ủy quyền có căn cứ của những chủ thể liên quan.

Vì vậy, địa vị của Chính phủ mạng phải được xác định trên ba bình diện riêng biệt:

Thứ nhất, địa vị theo Việt Hiến. Chính phủ mạng là một thiết chế quản trị trong hệ thống tự quản cộng đồng, chịu sự giới hạn của Việt Hiến, điều lệ tổ chức, các quy chế được thông qua hợp lệ và phạm vi ủy quyền của cộng đồng tham gia.

Thứ hai, địa vị tổ chức. Chính phủ mạng có thể được tổ chức như một cơ quan điều phối nội bộ, một tổ chức thành viên của một pháp nhân hiện hữu, hoặc một thiết chế hoạt động thông qua một hay nhiều pháp nhân được thành lập theo pháp luật thích hợp. Lựa chọn nào được áp dụng phải được quy định minh bạch, căn cứ vào quy mô, chức năng, nguồn tài chính và nơi tiến hành hoạt động.

Thứ ba, địa vị pháp lý theo pháp luật quốc gia. Việt Hiến hoặc quyết định thành lập Chính phủ mạng không tự động tạo ra tư cách pháp nhân. Tư cách pháp nhân, năng lực ký kết hợp đồng, mở tài khoản, sở hữu tài sản, thuê nhân sự, khởi kiện hoặc tham gia tố tụng phải được xác định theo pháp luật áp dụng và hình thức tổ chức thực tế.

Ba bình diện này có quan hệ với nhau nhưng không thể thay thế nhau. Một thiết chế có thể được công nhận trong hệ thống tự quản mà chưa có tư cách pháp nhân độc lập. Ngược lại, một pháp nhân được thành lập hợp pháp không vì thế mà có quyền tự đặt mình lên trên Việt Hiến hoặc tự nhận quyền đại diện cho toàn thể cộng đồng.

2. Nguồn gốc và giới hạn quyền lực

Chính phủ mạng không có quyền lực tự thân vô hạn. Quyền quản trị của nó bắt nguồn từ sự ủy quyền có giới hạn của cộng đồng tham gia và từ những quy tắc tổ chức được chấp thuận hợp lệ.

Mỗi thẩm quyền quan trọng phải xác định ít nhất năm yếu tố:

1. Chủ thể trao quyền.
2. Nội dung và phạm vi quyền được giao.
3. Thời hạn hoặc điều kiện chấm dứt ủy quyền.
4. Nghĩa vụ báo cáo, giải trình và chịu giám sát.
5. Cơ chế khiếu nại, đình chỉ, thu hồi quyền hoặc thay thế người thực hiện.

Chính phủ mạng có thể điều phối chương trình chung, quản lý những nguồn lực được giao, tổ chức các dịch vụ cộng đồng, thúc đẩy hợp tác giữa các mạng lưới và giám sát việc thực hiện các cam kết chung. Tuy nhiên, những quyền này không mặc nhiên bao gồm quyền chiếm hữu tài sản của các hội đoàn độc lập, can thiệp vào mọi quyết định nội bộ của tổ chức thành viên hoặc sử dụng danh nghĩa cộng đồng để ràng buộc những người chưa chấp thuận tham gia.

Các mạng lưới chuyên môn cũng không mặc nhiên là cấp dưới của Chính phủ mạng. Vai trò của họ có thể là tư vấn, thẩm định, nghiên cứu, phản biện hoặc thực hiện nhiệm vụ chuyên biệt. Chỉ khi có sự phân công hoặc ủy quyền hợp lệ, họ mới thực hiện quyền quản trị trong phạm vi được giao.

Nguyên tắc giới hạn quyền lực ở đây rất rõ: được giao quyền không có nghĩa là được sở hữu quyền; được đại diện trong một công việc không có nghĩa là được đại diện cho mọi việc.

3. Trách nhiệm của Chính phủ mạng

Chính phủ mạng phải chịu trách nhiệm về các quyết định và hành vi nằm trong phạm vi thẩm quyền của mình. Trách nhiệm ấy cần được phân định theo chức năng, không dồn chung vào một khái niệm mơ hồ là “trách nhiệm cộng đồng”.

Cơ quan quyết định chịu trách nhiệm về tính hợp lệ và căn cứ của quyết định. Người điều hành chịu trách nhiệm về việc tổ chức thực hiện. Người quản lý tài sản chịu trách nhiệm về bảo quản và sử dụng tài sản được giao. Người phê duyệt chi tiêu chịu trách nhiệm trong phạm vi phê duyệt. Cơ quan kiểm toán hoặc giám sát phải độc lập tương xứng với nhiệm vụ kiểm tra của mình.

Việc phân công không được trở thành cách né tránh trách nhiệm. Một người không thể viện dẫn rằng mình chỉ thi hành chỉ thị nếu đã vượt quá thẩm quyền hoặc biết rõ chỉ thị trái với quy tắc có hiệu lực. Tương tự, cơ quan giám sát không được tự động chịu trách nhiệm thay cho người trực tiếp quyết định và thực hiện giao dịch.

Trách nhiệm cụ thể, kể cả trách nhiệm dân sự, hành chính hoặc hình sự nếu có, phải được xác định theo hành vi, chứng cứ và pháp luật áp dụng; không thể chỉ dựa vào chức danh trong hệ thống tự quản.

II. SƠ ĐỒ QUYỀN LỰC VÀ DÒNG TRÁCH NHIỆM

Sơ đồ quyền lực trả lời câu hỏi: Ai trao quyền, ai thực hiện quyền, ai giám sát và ai phải giải trình?

Sơ đồ pháp nhân trả lời một câu hỏi khác: Chủ thể pháp lý nào đứng tên, ký kết, nắm giữ tài sản và chịu nghĩa vụ trước pháp luật?

Không được dùng sơ đồ thứ nhất để suy ra sơ đồ thứ hai.

1. Sơ đồ quyền lực quản trị

Cộng đồng tham gia tự nguyện
↓
Việt Hiến và các quy tắc tổ chức được chấp thuận hợp lệ
↓
Cơ chế đại diện, quyết định và giám sát của cộng đồng
↓
Chính phủ mạng Việt Toàn cầu
↓
Các cơ quan điều hành, mạng lưới chuyên môn và chương trình được giao nhiệm vụ

Sơ đồ này phải được đọc cùng với các đường giám sát và phản hồi:

• Cộng đồng có cơ chế yêu cầu báo cáo, kiến nghị sửa đổi, khiếu nại hoặc xem xét lại quyết định theo quy tắc đã được thông qua.
• Cơ quan giám sát kiểm tra việc thực hiện thẩm quyền, quản trị tài chính và tuân thủ quy định.
• Mạng lưới chuyên môn phản biện hoặc thẩm định trong phạm vi chức năng, không tự động thay thế cơ quan quyết định.
• Các tổ chức thành viên độc lập giữ quyền tự quản của mình, trừ những nghĩa vụ họ đã chấp thuận hoặc những nghĩa vụ phát sinh hợp pháp theo quy định áp dụng.

Mũi tên trong sơ đồ biểu thị quan hệ trao quyền, thực hiện hoặc giám sát; không biểu thị quyền sở hữu tài sản, quan hệ cấp trên–cấp dưới trong mọi trường hợp, hay quyền kiểm soát tuyệt đối.

2. Sơ đồ pháp nhân và giao dịch pháp lý

Sơ đồ pháp nhân phải được xây dựng riêng theo từng chức năng thực tế. Một mô hình có thể bao gồm:

• Chính phủ mạng: thiết chế quản trị theo Việt Hiến và các quy tắc tổ chức được chấp thuận.
• Pháp nhân vận hành: tổ chức được thành lập hợp pháp để ký hợp đồng, thuê nhân sự, cung cấp dịch vụ hoặc thực hiện các giao dịch cần tư cách pháp nhân.
• Pháp nhân nắm giữ tài sản: chủ thể đứng tên sở hữu hoặc nắm giữ tài sản theo pháp luật và hồ sơ giao dịch.
• Pháp nhân quản lý quỹ: chủ thể tiếp nhận, quản lý và chi tiền theo điều lệ, cam kết tài trợ, hợp đồng và quy định pháp luật có liên quan.
• Đơn vị kiểm toán hoặc giám sát độc lập: chủ thể kiểm tra theo phạm vi được giao, bảo đảm không đồng thời nắm toàn bộ quyền quyết định, thực hiện và tự kiểm tra cùng một giao dịch.

Các vai trò trên có thể do những pháp nhân khác nhau đảm nhiệm; trong trường hợp phù hợp, một pháp nhân có thể thực hiện nhiều chức năng. Tuy nhiên, khi gộp chức năng, phải có cơ chế kiểm soát tương xứng để tránh xung đột lợi ích và tập trung quyền lực tài chính.

Không bắt buộc mỗi chương trình hay mạng lưới đều phải thành lập một pháp nhân riêng. Việc thành lập phải dựa trên nhu cầu thực tế, chi phí tuân thủ, mức độ rủi ro và pháp luật của nơi hoạt động.

3. Ba dòng vận hành phải được phân biệt

Dòng quyền lực: xác định thẩm quyền được trao, phạm vi ủy quyền, cơ chế ra quyết định và quyền giám sát.

Dòng giao dịch: xác định ai ký hợp đồng, ai nhận tiền, ai thanh toán, ai đứng tên tài sản và ai chịu nghĩa vụ pháp lý.

Dòng trách nhiệm: xác định ai báo cáo, ai kiểm tra, ai giải trình, ai xử lý khi có sai phạm và cơ chế khắc phục thiệt hại.

Ba dòng này có thể giao nhau nhưng không đồng nhất. Một cơ quan có quyền quyết định mục tiêu của chương trình không nhất thiết là chủ thể ký hợp đồng. Người ký hợp đồng cũng không nhất thiết là chủ sở hữu tài sản. Người kiểm toán không có quyền tự ý sử dụng tài sản chỉ vì được tiếp cận hồ sơ.

Mỗi giao dịch quan trọng cần có hồ sơ truy xuất được, trong đó thể hiện căn cứ thẩm quyền, chủ thể ký kết, người phê duyệt, nguồn tiền, mục đích chi, chứng từ và kết quả kiểm tra.

III. CƠ CHẾ QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ TÀI SẢN

1. Phân biệt quyền sở hữu, quyền quản lý và quyền thụ hưởng

Tài sản của một hệ thống cộng đồng xuyên quốc gia không thể được gọi chung là “tài sản của Chính phủ mạng” nếu chưa xác định rõ chủ thể sở hữu hoặc nắm giữ hợp pháp.

Cần phân biệt bốn vị trí:

Chủ sở hữu hoặc chủ thể nắm giữ hợp pháp: là cá nhân hay pháp nhân có quyền đối với tài sản theo pháp luật áp dụng và hồ sơ có giá trị pháp lý.

Người quản lý: là cá nhân hoặc tổ chức được giao bảo quản, vận hành hoặc thực hiện giao dịch trong phạm vi cho phép. Người quản lý không mặc nhiên trở thành chủ sở hữu.

Người phê duyệt: là chủ thể có thẩm quyền chấp thuận việc sử dụng, chuyển nhượng hoặc chi tiêu theo điều lệ, quy chế tài chính hay văn bản ủy quyền. Quyền phê duyệt không đồng nghĩa với quyền sở hữu.

Người thụ hưởng: là cá nhân, nhóm người hoặc chương trình được hưởng lợi từ tài sản theo mục tiêu, điều kiện và cơ chế đã được xác lập hợp lệ. Quyền thụ hưởng không tự động biến thành quyền đồng sở hữu; tuy nhiên, nếu được pháp luật, hợp đồng, điều lệ hoặc một cơ chế pháp lý phù hợp bảo vệ, quyền ấy có thể tạo ra những yêu cầu pháp lý có thể thực thi.

Sự phân biệt này đặc biệt quan trọng đối với nhà cộng đồng, quỹ học bổng, quỹ nghiên cứu, cơ sở văn hóa, dữ liệu, bản quyền, tài sản số và những khoản đóng góp có điều kiện.

2. Phân loại tài sản trước khi quản lý

Mỗi tài sản phải được phân loại theo nguồn gốc, chủ thể sở hữu hoặc nắm giữ, mục đích sử dụng và điều kiện kèm theo.

Các nhóm chính gồm:

1. Tài sản do một pháp nhân tự tạo lập hoặc mua bằng nguồn lực hợp pháp của mình.
2. Tài sản được cá nhân, tổ chức hiến tặng không kèm điều kiện hoặc kèm điều kiện.
3. Tài sản được giao quản lý hoặc sử dụng nhưng không chuyển quyền sở hữu.
4. Tài sản hình thành từ nguồn quỹ có mục đích xác định.
5. Tài sản trí tuệ, dữ liệu, phần mềm, tên miền và tài sản số.
6. Tài sản dùng chung theo hợp đồng hoặc thỏa thuận giữa nhiều tổ chức.

Không được suy ra quyền sở hữu chỉ từ việc một tổ chức đang quản lý, sử dụng hoặc lưu trữ tài sản. Cũng không được suy ra rằng một khoản đóng góp đã trở thành tài sản tự do sử dụng của tổ chức nếu người đóng góp đặt ra điều kiện hợp lệ.

Một sổ đăng ký tài sản cần ghi rõ tên tài sản, nguồn hình thành, chủ thể đứng tên, giá trị hoặc phương pháp định giá, người quản lý, mục đích sử dụng, các hạn chế giao dịch, hồ sơ chứng minh và tình trạng kiểm kê. Đối với dữ liệu cá nhân và tài sản trí tuệ, việc ghi nhận phải đi kèm các giới hạn về quyền riêng tư, giấy phép và quyền khai thác.

3. Quy trình tiếp nhận và sử dụng tài sản

Việc tiếp nhận tài sản phải có văn bản hoặc chứng từ xác định bên giao, bên nhận, bản chất giao dịch, điều kiện kèm theo và chủ thể có quyền quyết định.

Đối với khoản đóng góp có mục đích riêng, tổ chức tiếp nhận phải hạch toán hoặc theo dõi riêng đủ để chứng minh tiền và tài sản được sử dụng đúng mục đích. Việc chuyển sang mục đích khác chỉ được thực hiện khi có căn cứ hợp lệ, bao gồm sự chấp thuận cần thiết của bên có quyền và việc tuân thủ pháp luật áp dụng.

Mọi giao dịch có giá trị đáng kể, giao dịch với bên liên quan hoặc giao dịch có nguy cơ xung đột lợi ích phải được phê duyệt theo quy trình công khai trước. Người có lợi ích cá nhân trong giao dịch phải khai báo và không tham gia quyết định nếu quy tắc áp dụng yêu cầu rút khỏi quá trình xét duyệt.

Không một cá nhân nào nên đồng thời nắm toàn bộ quyền khởi tạo giao dịch, phê duyệt, giữ tài sản, thực hiện thanh toán và kiểm tra chính giao dịch ấy. Khi quy mô nhỏ chưa thể tách hoàn toàn các chức năng, phải áp dụng biện pháp thay thế như đồng phê duyệt, đối soát độc lập, kiểm tra định kỳ và công khai báo cáo phù hợp.

4. Kiểm toán, công khai và xử lý vi phạm

Tài sản phải được kiểm kê định kỳ và đối chiếu với sổ sách, chứng từ, tài khoản ngân hàng hoặc hệ thống lưu trữ liên quan. Báo cáo tài chính cần được công bố ở mức phù hợp với nghĩa vụ pháp lý, quyền riêng tư, cam kết của nhà tài trợ và lợi ích chính đáng của người thụ hưởng.

Khi phát hiện dấu hiệu sử dụng sai mục đích, người có thẩm quyền phải áp dụng biện pháp bảo toàn tài sản, tạm dừng giao dịch có rủi ro khi cần thiết, lưu giữ chứng cứ và tổ chức kiểm tra độc lập. Người bị phản ánh phải có cơ hội giải trình theo quy trình công bằng; việc xử lý không được dựa trên tin đồn hoặc quyết định tùy tiện.

Biện pháp khắc phục có thể bao gồm hoàn trả tài sản, bồi thường thiệt hại, thu hồi quyền quản lý, chấm dứt ủy quyền, thay người phụ trách hoặc chuyển hồ sơ đến cơ quan có thẩm quyền. Việc áp dụng biện pháp nào phụ thuộc vào chứng cứ, thẩm quyền và pháp luật liên quan.

Chính phủ mạng có thể quy định cơ chế kỷ luật nội bộ trong phạm vi tự quản, nhưng không thể tự nhận quyền điều tra, cưỡng chế hay trừng phạt của nhà nước nếu không có căn cứ pháp luật.

5. Xử lý tài sản khi tổ chức chấm dứt hoạt động

Giải thể, chia tách, sáp nhập hoặc chấm dứt một chương trình không có nghĩa tài sản tự động thuộc về Chính phủ mạng, người sáng lập hay người quản lý cuối cùng.

Trước hết, phải xác định chủ sở hữu hợp pháp của từng tài sản, các khoản nợ và nghĩa vụ chưa hoàn thành, điều kiện hiến tặng, quyền của chủ nợ, quyền của người thụ hưởng và các hạn chế chuyển nhượng. Sau đó mới quyết định việc thanh toán nghĩa vụ, hoàn trả tài sản, chuyển giao cho tổ chức kế nhiệm hoặc phân phối phần tài sản còn lại theo pháp luật và văn bản có hiệu lực.

Đối với tài sản được hiến tặng có điều kiện, quỹ có mục đích riêng hoặc tài sản được giao quản lý, việc xử lý phải tôn trọng các điều kiện hợp lệ và cơ chế pháp lý tương ứng. Không được chuyển tài sản đó thành lợi ích cá nhân chỉ vì tổ chức ban đầu đã chấm dứt hoạt động.

Nếu một pháp nhân vận hành giải thể, Chính phủ mạng chỉ có thể tiếp nhận tài sản khi có căn cứ chuyển giao hợp lệ và đáp ứng pháp luật áp dụng. Nếu Chính phủ mạng không có tư cách pháp nhân, tài sản phải được chuyển giao cho một chủ thể pháp lý có năng lực tiếp nhận, theo đúng điều kiện và thủ tục cần thiết.

Đối với dữ liệu, tài sản số và quyền sở hữu trí tuệ, quy trình chấm dứt hoạt động còn phải xử lý quyền truy cập, quyền lưu trữ, bảo mật, giấy phép sử dụng, nghĩa vụ lưu giữ hồ sơ và việc xóa hoặc chuyển giao dữ liệu theo quy định liên quan.

6. Nhà Việt Toàn cầu và Quỹ Việt Toàn cầu

Nếu cộng đồng thành lập Nhà Việt Toàn cầu hoặc Quỹ Việt Toàn cầu, cần xác định rõ đây là chương trình, đơn vị trực thuộc hay pháp nhân độc lập. Tên gọi không quyết định tư cách pháp lý; hồ sơ thành lập và pháp luật áp dụng mới là căn cứ xác định.

Đối với Nhà Việt Toàn cầu, cần xác định chủ thể đứng tên bất động sản hoặc hợp đồng thuê, nguồn hình thành tài sản, đơn vị vận hành, mục đích phục vụ cộng đồng và điều kiện chuyển nhượng hoặc chấm dứt sử dụng.

Đối với Quỹ Việt Toàn cầu, cần xác định chủ thể tiếp nhận tiền, người có quyền phê duyệt chi, cơ chế quản lý tài khoản, quy tắc xung đột lợi ích, nghĩa vụ báo cáo, kiểm toán và phương án xử lý tài sản khi quỹ chấm dứt hoạt động.

Người sáng lập không mặc nhiên sở hữu tài sản được hiến tặng cho tổ chức. Người quản lý quỹ không mặc nhiên có quyền sử dụng tiền quỹ cho mục đích riêng. Chính phủ mạng cũng không mặc nhiên có quyền lấy tài sản của quỹ để chi cho một chương trình khác. Mỗi sự chuyển giao phải có căn cứ, đúng thẩm quyền và được ghi nhận bằng hồ sơ có thể kiểm tra.

IV. CÁC ĐIỀU KHOẢN KIẾN TẠO ĐỀ XUẤT

Điều 23. Địa vị của Chính phủ mạng

Chính phủ mạng Việt Toàn cầu là thiết chế quản trị cộng đồng được tổ chức trên cơ sở tự nguyện tham gia, Việt Hiến và các quy tắc tổ chức được chấp thuận hợp lệ. Thiết chế này không phải là chính phủ nhà nước, không có chủ quyền lãnh thổ và không mặc nhiên thực hiện quyền lực công. Tư cách pháp nhân và năng lực giao dịch của các chủ thể liên quan được xác định theo pháp luật áp dụng.

Điều 24. Nguồn gốc và giới hạn thẩm quyền

Mọi thẩm quyền của Chính phủ mạng phải có căn cứ, phạm vi, thủ tục thực hiện và cơ chế giám sát xác định. Không được suy diễn thẩm quyền từ chức danh, tên gọi, sự đóng góp tài chính hoặc quyền quản lý tài sản. Việc ủy quyền phải có khả năng kiểm tra, đình chỉ hoặc thu hồi theo quy tắc đã được chấp thuận hợp lệ.

Điều 25. Phân biệt sơ đồ quyền lực và sơ đồ pháp nhân

Sơ đồ quyền lực thể hiện quan hệ trao quyền, thực hiện quyền và giám sát. Sơ đồ pháp nhân thể hiện chủ thể có năng lực pháp lý, quyền sở hữu hoặc nắm giữ tài sản, quyền ký kết và nghĩa vụ pháp lý. Hai sơ đồ phải được lập riêng và đối chiếu tại những điểm có giao dịch hoặc trách nhiệm chung.

Điều 26. Phân biệt sở hữu, quản lý và thụ hưởng

Quyền sở hữu, quyền quản lý, quyền phê duyệt và quyền thụ hưởng là những vị trí pháp lý khác nhau. Không được mặc nhiên suy ra quyền sở hữu từ việc quản lý, sử dụng hoặc đại diện; cũng không được phủ nhận quyền thụ hưởng đã được xác lập hợp lệ chỉ vì người thụ hưởng không phải là chủ sở hữu.

Điều 27. Bảo toàn và xử lý tài sản

Tài sản phải được đăng ký, quản lý, sử dụng và kiểm tra theo nguồn gốc, chủ thể có quyền, mục đích và điều kiện hợp lệ. Khi xảy ra vi phạm hoặc chấm dứt hoạt động, việc xử lý phải bảo vệ quyền của chủ sở hữu, chủ nợ, bên hiến tặng và người thụ hưởng theo pháp luật áp dụng; không cá nhân hoặc thiết chế nào được tự động chiếm hữu tài sản chỉ vì đang nắm quyền quản trị.

KẾT LUẬN

Chính phủ mạng chỉ có thể trở thành một thiết chế đáng tin cậy khi quyền lực được xác định bằng thẩm quyền, trách nhiệm được xác định bằng hành vi và tài sản được bảo vệ bằng căn cứ pháp lý rõ ràng.

Việt Hiến xác lập nền tảng chuẩn tắc của hệ thống tự quản; Chính phủ mạng thực hiện quyền quản trị trong phạm vi được giao; pháp nhân thực hiện các giao dịch theo năng lực pháp lý của mình; còn quyền sở hữu và quyền thụ hưởng được xác định bằng căn cứ riêng.

Một cộng đồng có thể ủy quyền quản trị mà không trao quyền sở hữu toàn bộ tài sản. Một pháp nhân có thể nắm giữ tài sản mà không có quyền quyết định mọi vấn đề của cộng đồng. Một người có thể quản lý tài sản mà không được hưởng lợi riêng từ tài sản ấy.

Đó không chỉ là kỹ thuật tổ chức. Đó là điều kiện để ngăn quyền lực cộng đồng biến thành đặc quyền cá nhân, để tài sản chung không trở thành tài sản riêng trên thực tế, và để những cam kết trong Việt Hiến có thể được kiểm tra bằng cơ chế cụ thể thay vì chỉ dựa vào thiện chí của người nắm quyền.

Hoàng Phong Nhã 

Posted in: VIỆT HIẾN 2050