Mẹo học để hiểu và nhớ bài

Chúng ta thường thấy rất nhiều bạn bị mệt mõi trong việc học: Do cố nhồi nhét nội dung những bài học đã trở nên “quá tải” vì chưa hiểu bài, vì muốn gom toàn bộ các bài học, dồn lại để ôn một lượt khi gần đến ngày thi. Để rồi cảm thấy chán nản vì có quá nhiều bài để học, không biết được bài nào, phần nào là mình chưa nắm kỹ cần phải học nhiều hơn.
Sau đây là chia sẽ kinh nghiệm học tập của một bạn đọc, hiện là sinh viên trường FPT.Aptech. Tp.HCM .
:Làm sao để tự kiểm tra xem mình có hiểu bài chưa, làm sao để hiểu bài hơn, làm sao có thể ghi nhớ tốt hơn, và nhất là để có thể tìm lại, khôi phục được những thông tin mà ta đã học, một cách nhanh chóng và dễ dàng khi cần thiết.
Giải pháp cho nó chỉ là một mẹo nhỏ, mẹo nhỏ nhưng cũng rất hiệu quả, các bạn hãy áp dụng thử nha! 

Nguyên tắc chung: Hiểu bài để ghi nhớ.

Cách ghi nhớ tùy thuộc vào thói quen hoặc cá tính của mỗi người, có bạn nhớ tốt nhờ dựa vào: hình ảnh, sơ đồ hoặc nghe đọc, ghi chép v.v… Nhưng dù ghi nhớ theo phương pháp nào, vai trò quan trọng nhất vẫn là sự “hiểu”. Không hiểu và hiểu không rõ là hai điều cản trở trí nhớ hoạt động hiệu quả. Bạn cố gắng “nhồi” thật nhiều, nhưng nếu chỉ ở mức độ “gần như hiểu”, “có vẻ hiểu” thì bạn có thể tạm nhớ nhưng chỉ được một thời gian rồi bạn sẽ quên mất. Ngược lại, nếu bạn hiểu sâu một điều gì, thì bạn không còn bận tâm về việc ghi nhớ điều đó, trí nhớ tự nó vận hành. Bạn chỉ cần nhận biết những ý chính của bài và thật sự hiểu, hiểu càng nhiều, hiểu càng kỹ thì độ ghi nhớ sẽ càng sâu.
Vấn đề là làm sao biết được mức độ hiểu của mình, liệu mình có thấu triệt được vấn đề mới học chưa? Cần bổ sung và chỉnh sửa thêm điều gì để sự tiếp thu đó tương ứng với sự mong muốn của bạn? Giải pháp cho nó chỉ là một mẹo nhỏ, mẹo nhỏ nhưng cũng rất hiệu quả, các bạn hãy thử áp dụng nha!

Bí quyết để học tốt hơn: Dạy người khác.

Các bạn đừng giật mình, bạn không bắt buộc phải trở thành nhà sư phạm thật sự đâu. Chỉ là vì, khi bạn học một cái gì đó mà bạn muốn: bạn có thể dạy nó lại cho một ai khác thì bạn sẽ học nó một cách hoàn hảo hơn và tập trung hơn mà thôi.
Thông thường theo thói quen, chúng ta có khuynh hướng lược bỏ đi những gì chúng ta cho rằng mình đã hiểu khi chúng ta tự vấn chính mình. Cảm thấy mình đã hiểu rồi hoặc dường như đã hiểu, bạn cho rằng thế là đủ!
Nhưng nếu bạn định dạy điều này cho người khác, bạn phải chú ý hơn, đào sâu hơn, có nghĩa là bạn phải diễn giải vấn đề này một cách đầy đủ và rõ ràng. Lúc này, lổ hổng kiến thức hoặc thiếu sót (nếu có) sẽ được phát hiện.
Một khi bài học được hiểu sâu, hiểu kỹ càng thì việc ghi nhớ và ứng dụng nó không còn là chuyện quá khó.

Để có thể dạy người khác, có thể giảng lại bài mà bạn vừa học cho một ai đó, không nhất thiết là phải có người học thật sự. Bạn có thể sử dụng mẹo này bằng 3 cách như sau:
-       Giảng lại bài bằng cách nhẩm trong đầu: Trí nhớ của bạn hoạt động theo cách trở đi trở lại, tự đặt ra những câu hỏi cho chính mình hoặc lập lại những lập luận để loại bỏ dần những mối nghi ngờ cho đến khi thông suốt. Bạn có thể tận dụng mọi lúc, mọi nơi, mọi cơ hội rảnh rổi để “ghi nhớ” theo cách này. Ngoài ra, nó còn giúp bạn  học thêm và nâng cao “kỹ năng vận dụng vào thực tế” nữa.

-       Dạy người khác, giảng bài như một thầy/cô giáo: Nếu như bạn có thể làm cho vấn đề trở nên rõ ràng với người khác có nghĩa là vấn đề đó đã rõ ràng đối với bạn. Bạn đã hiểu, bạn có thể ghi nhớ và bạn sẽ dễ dàng sử dụng kiến thức này khi cần thiết.
Trường hợp bạn không có người cần bạn giúp đỡ để giải thích hoặc bạn không có nhóm học tập, bạn vẫn có thể học theo cách đứng để ôn bài, “giảng bài” như một giáo viên vậy. Bạn phải lập luận và giải thích cho người khác hiểu (dù người khác chỉ là tưởng tượng). Học theo lối chủ động này, bài học chắc chắn sẽ được bạn ghi nhớ tốt hơn. Ngoài ra, việc nói to và cố gắng truyền đi một thông điệp như vậy sẽ giúp bạn phát triển thêm “kỹ năng thuyết trình”, khả năng giao tiếp của bạn sẽ tốt hơn.
 -    Giảng dạy để học với cây bút: Bạn hãy ghi lại chính xác những ý mà bạn vừa mới học đươc, tiếp tục điền vào cho đầy đủ như là một dạng tóm tắt, một dàn bài chi tiết càng tốt. Sau đó, tiếp tục với một tờ giấy khác cho đến khi điều đó đúng với diễn tiến của buổi hoc, như là một giáo án. Đây là cách ghi nhớ bằng tay, rút ra tất cả những ý chính của bài học. Ngoài ra, học theo cách này, bạn có cơ hội rèn luyện “kỹ năng viết báo cáo và tham luận” của mình.

Các bạn có thể vận dụng mẹo này để áp dụng chung với các phương pháp giúp trí nhớ và những phương pháp khác đã giúp bạn học từ trước đến nay. Bạn có thể dùng mẹo "Học để dạy người khác" này đối với tất cả các môn bạn đang học.
Chúc bạn thành công.

Trương Chí Thông. (Sinh viên FPT.Aptech. Tp.HCM.).


Mẹo học bài nhanh, nhớ bài lâu 
 

Dù là học sinh phổ thông hay sinh viên đại học, chúng mình cũng đều phải “nhớ” bài, bằng cách này hay cách khác. Bài vở lu bù, nhiều quá, làm sao mà nhớ được đây? Một vài mẹo nhỏ này sẽ giúp bạn nhớ bài nhanh mà lâu hơn đấy!

1. Trước hết phải hiểu!

Đó là yêu cầu tiên quyết đấy Teen ạ. Học phải hiểu thì mới nhanh và nhớ lâu được. Muốn hiểu thì phải làm gì nhỉ? Teens cần nắm được bản chất vấn đề. Chỉ cần hiểu vấn đề nói gì thôi nhé! Chưa cần nhớ vội đâu! Các bài trong SGK thường được tóm tắt ngắn gọn và rất dễ hiểu, Teens chỉ cần đọc thật kĩ sách là ra luôn ấy mà. ^^

Chỗ nào chưa hiểu thì phải… ngẫm nghĩ nhé! Nếu nghĩ mãi mà vẫn “tắc” thì có thể hỏi bạn bè, rồi hỏi thầy cô. Khi chiếm lĩnh cảm giác “hiểu” vấn đề, chúng mình sẽ thấy thú vị cực kì đấy!

2. Tóm tắt các ý chính.

Đầu tiên phải nhớ được tên bài (tựa đề ấy), điều này là tất nhiên rồi đúng không? Tốt nhất Teens nhớ được thứ tự từng bài trong SGK, điều đó sẽ rất tiện cho việc hệ thống nội dung học và nắm được toàn bộ chương trình. Nó giống như một dàn ý lớn ấy!

Hiểu rồi thì hãy gạch đầu dòng các ý chính nhé! Bài trong sách thường chia thành nhiều đoạn, mỗi đoạn chắc chắn sẽ được trình bày theo những chủ đề khác nhau. Chúng mình hãy tìm ra chủ đề chính của từng đoạn nhé! Chỉ cần vài ba từ thật ngắn gọn thôi là ổn lắm rồi!

Đừng ham học cả một chương, bài dài loằng ngoằng, càng học càng rối! Có khi chỉ cần nhớ từ khóa (key word) của cả đoạn là chúng mình đã thuộc được hơn nửa bài rồi đấy! Không tin ư? Chúng mình làm thử luôn nhé!

3. Nhớ có giấy và bút!

Luôn sẵn sàng giấy bút! Hãy ghi các ý chính ấy ra giấy! Teens có thể dùng các tờ A4 rời, để sau này mình còn tập hợp lại thành quyển, tiện cho ôn bài kiểm tra và ôn thi biết mấy nhỉ!

Hãy ghi các ý chính ấy ra giấy nhé. Nếu bạn nào cẩn thận có thể để cách các ý chính ra và chúng mình sẽ điền ý nhỏ hơn trong đó.

Đánh dấu bằng bút high light cũng là hình thức trực quan sinh động phục vụ việc ghi nhớ kiến thức đấy Teens ạ!

4. Nhẩm bài!

Đây là cách phổ biến nhất của học trò! Tiết kiệm khá nhiều thời gian và cũng tương đối hiệu quả. Tuy nhiên, hãy thật sự chú tâm vào việc học nhé. Nhiều bạn nhẩm bài hay nghĩ ngợi mông lung, mãi mới quay về được bài học đấy ^^. Nửa tiếng nhẩm bài thì có đến 10 phút “suy tư” rùi!

Khi nhẩm, chỗ nào quên, Teens cố nhớ nhé, nếu chịu thì mới mở vở ra xem! Hãy nhẩm lần lượt cho đến hết bài!

Đọc to lên cũng là một cách hay để học thuộc bài nhanh. Tuy nhiên to nhưng phải “sâu”, tức là Teens phải đọc thuộc và suy ngẫm, chứ đừng học vẹt.

5. Học cùng người khác

Chà, hãy huy động cả gia đình nào Teens! Nhưng nhớ là mọi người rỗi rãi để giúp mình nhé, không nên làm ảnh hưởng đến người khác, nếu mọi người đang rất bận. Ai cũng có thể sẵn sàng giúp Teens. Bố, mẹ, anh, chị, em này… Hãy nhờ mọi người soát bài học thuộc sau khi bạn đã học. Giống như khi bạn lên bảng trả lời cô giáo ấy!

Hãy yêu cầu mọi người chỉ định phần bất kì để mình trả lời. Như thế, vừa luyện sự nhuần nhuyễn, vừa luyện phản xạ. Nhiều Teens chỉ đọc lần lượt từ đầu đến cuối được thôi, còn khi hỏi ngay vào “khúc giữa” hay “khúc cuối” là chịu!

Đây là phương pháp hữu hiệu được nhiều Teens ưa chuộng đấy! Hãy tranh thủ chứng tỏ khả năng học tập của mình với cả nhà nhé!

Vị Hoàng